1.01.2016

GÖKNARLAR (Abies Mill.)

Global Bilgiler  /  at  22:18  /  No comments

Göknar (köknar) cinsinin kuzey yarım kürede; Asya, Avrupa, Kuzey Afrika, Kuzey ve Orta Amerika’da yayılan 40 değişik türü, çok çeşitli varyete ve formları bulunur. Her dem yeşil, ibreli, boylu orman ağaçlarıdır. Göknar türleri nemli düzlükler dışında, orta ve yüksek dağ ağaçlarıdır. Toprak ve nem istekleri fazladır. A. sibirica gibi bazı türleri, çok düşük sıcaklığa sahip Sibirya ekosisteminde yayılmalarına karşın, birçok türün sıcaklık isteği orta derecededir. Derine giden kuvvetli kazık kök sistemine sahip, tipik gölge ağaçlarıdır. Akma kanalı bulunmayan beyaz renkli odunu selüloz sanayinde, ambalaj sanayinde kullanılır. Dünyada yaygın olarak kullanılan yılbaşı ağacı olmaları yanında makbul bir park bahçe ağacı olup sıklıkla tercih edilir.
Türkiye’de; Abies bornmuelleriana (Uludağ göknarı), Abies cilicica (Toros göknarı) Abies equi-trojani (Kazdağı göknarı), Abies nordmanniana (Karadeniz göknarı) adlı 4 türü doğal olarak yayılır.

Uludağ Göknarı (Abies bornmuelleriana Mattf.):
Tamamen Türkiye’ye özgü bir türdür. Gençliğinde piramidal, ileri yaşlarda konik görünümlü, 30-40 m boylanabilen, gösterişli bir orman ağacıdır.
Genel yayılış alanı Kızılırmak ile Uludağ arasında kalan Batı Karadeniz Bölgesi ve Kocaeli havzasıdır. Bazen saf çoğu kez de kayın, sarıçam, Karaçam ile karışarak 2000 metreye yani dağkırı sınırına (yüksek dağ kırı, alpin zon) kadar çıkar.
En güzel ormanları; Ilgaz, Seben, Uludağ, Abant ve Bozüyük dolaylarında bulunur. Çok estetik bir park, bahçe ve makbul bir yılbaşı ağacıdır.

Toros Göknarı (Abies cilicica Carr.):
Bu türün, biri Doğu Akdeniz Bölgesi’nde, tomurcukları akmalı, genç sürgünleri tüysüz (A. cilicica subsp. isaurica), diğeri Batı Akdeniz Bölgesi’nde, tomurcukları akmasız, genç sürgünleri tüylü (A. cilicica subsp. cilicica) olmak üzere iki alt türü yayılır ve ikinci alt tür endemiktir. Piramidal görünümlü, 25-30 m boylanabilen önemli bir orman ağacıdır.
Bucak’tan Andırın'a kadar uzanan bölgede Toros dağlarında, Amanos dağlarında, yer yer saf çoğu kez de sedir, karaçam, ardıç hatta kızılçamla karışık olarak, 1300m ile 2000m yani dağkırı sınırına kadar ormanlar kurar.
Daha çok kalker ana kaya üzerinde yayılan bu tür, ülkemizin dönemsel kuraklığa en fazla dayanıklı olan göknarıdır. Yayıldığı alanda önemli ekolojik işlevlerinin yanında, parkçılık açısından çok makbuldür.

Kazdağı Göknarı (Abies equi-trojani Aschers. Et Sint.):
Tamamen Türkiye’ye özgü bir türdür. Gençliğinde piramidal ileri yaşlarda konik görünümlü, 25-30 m boylanabilen, gösterişli bir orman ağacıdır. Kazdağı’nda 1200 metrenin üzerinde çoğunlukla karaçam ve kayınla karışık yer yer de saf ormanlar kurar.

Doğu Karadeniz Göknarı (Abies nordmanniana Spach.):

Piramidal görünümlü, 40-50m boylanabilen, gösterişli bir orman ağacıdır. Kafkasya ve Kızılırmak’tan başlayarak Kuzeydoğu Anadolu’nun dağlık yörelerinde 800 ile 1700 metreler arasında yetişir. Çok estetik bir park, bahçe ve çok makbul bir yılbaşı ağacıdır. İsimlendirilmiş birçok kültür çeşidi vardır.

Share

0 yorum:

ZIRAI DON DOLU EROZYON ÇIĞ DÜŞMESİ SU TAŞKINLARI KURAKLIK HORTUMLAR SİS KUVVETLİ RÜZGAR VE FIRTINA ORMAN YANGINLARI HEYELAN SEL BASKINI YANARDAĞ PATLAMASI DEPREMLER TSUNAMİ TRUF MANTARI KUŞ CENNETİ NEMRUT KRATER GÖLÜ COMBATING DESERTIFICATION

Copyright © 2013 Global Bilgiler. WP Theme-junkie converted by Bloggertheme9
Blogger templates. Proudly Powered by Blogger.