4.02.2016

Sediment Nedir?

Global Bilgiler  /  at  22:12  /  No comments


Global Bilgiler
Sediment: 

Çökelti, Bir sıvının bekletilmesi veya santrüfüj edilmesi sonucu dibe çöken madde. Suda çözünmeyen, asılı halde suyun akıntısıyla hareket edip suyun taşıma gücü bittiği yerde dibe çöken katı maddeler.

Sedimantasyon: 

Taşıyıcı faktörlerle (akarsu, rüzgar) gelen eriyik ve katı haldeki malzemenin birikmesi, çökmesi.

Yağmur damlalarının birikerek oluşturduğu yüzey suyu eğim aşağı akarken bulunduğu arazi eğimine göre kinetik enerji kazanır. Bu da toprak parçalarının yüzey suyu ile taşınmasına sebep olur. Sedimentin hareketi ve taşınması her hidrolik koşul için farklılık göstermektedir.

Katı maddelerin taşınması nehir başından sonuna kadar devamlı değişme gösterdiğinden dolayı da erozyon ve sedimentasyon nehir boyunca her yerde oluşabilir. Alüvyal madde birikimi nehrin ağzında ve kıyıda malzeme taşıma kapasitesini azaltmasına rağmen, sonuçta birikme ve dağılma yeri denizdir. Nehirlerdeki sediment birikimi ve taşınmasına kıyasla sedimentin denize girişi ve deniz ortamında dağılması daha karmaşık yapıdadır. Farklı yoğunluklardaki su sonunda denize ulaşarak çevrim içine girse bile, bunun bir kısmı kontrol edilen nehirlerdeki rezervuarlarda tutulur veya endüstriyel amaçlı kullanılır. Denize ulaşan sedimentin bir kısmı kapalı koy ve limanlarda tutularak denize karışmaları engellenir. Partikül boyutları bakımından sahil zonu için çok önemli olan dip sedimentlerinin derin denizaltı vadilerindeki sediment kanallarına akmaları da çoğu kez önlenememektedir (Berkün ve ark., 2010).

Lokal koşullara bağlı olarak dalga hareketleri kıyı zonundaki kayaları aşındırarak kıyının karaya doğru ilerlemesine veya parçalanan partikülleri kıyıya doğru taşıyarak sediment birikimine sebep olur. Bu durum, önemli faktörler arasında bir dengenin oluşmasına ve neticede kıyıda stabil bir profilin oluşmasına sebep olur. Bununla birlikte, deniz dibi profili prosesleri ve stabil kıyı çizgisi oluşumu birbirinde ayrı olarak düşünülemez. Bu oluşumlar insanların ekonomik aktiviteleri ile de çok yakından ilişkilidir. Kıyı bölgeleri, kendilerine etkiyen rüzgâr, dalga, akıntı gibi çeşitli dış etmenler ve kendilerini besleyen akarsular gibi kaynakların ve kendilerinden malzeme kaybına yol açan çeşitli faktörlerin etkisi altında binlerce yıllarla ifade edilebilen süreçte, kum, çakıl, silt vekil gibi katı madde (sediment) taşınımı açısından dinamik bir dengeye ulaşır. Kıyı dengesini bozacak bir faktör etkin olmadığı sürece, kıyılarda önemli ölçüde erozyon (kıyı gerilemesi)veya yığılma (kıyı ilerlemesi) durumlarıyla karşılaşılmaz.
Global Bilgiler

Kıyının dinamik dengesini bozan en önemli faktörler, mevsimlerdeki anormal değişimler sonucu büyük fırtınaların oluşması şeklindeki doğal faktörler veya çeşitli insan faaliyetleri sonucu meydana gelen yapay faktörlerdir. Doğal faktörlerin etkisi onlarca yıllarla ifade edilebilen uzun sürelerde kendini gösterirken, yapay faktörlerin sonuçları birkaç yıl hatta birkaç aylık kısa sürelerde görülebilmektedir. Kıyı dengesini bozan yapay faktörlerin en önemlileri; kıyıdan kontrolsüz şekilde malzeme alınması, kıyıyı besleyen malzemenin mühendislik yapıları ile (barajlar vb) engellenmesi ve bilinçsiz yapılaşma sonucu kıyıdaki katı madde taşınma rejiminin bozulmasıdır.

Liman ve barınak mendireklerinin sebep olduğu erozyon ve liman basenindeki sığlaşma, kıyı duvar ve tahkimatlarının sebep olduğu oyulma ve mahmuz ve açık deniz mendireği gibi kıyı yapılarının yol açtığı kıyı değişimi problemleri, bu konuda verilebilecek önemli örneklerdir (Berkün ve ark., 2010).

Share

0 yorum:

ZIRAI DON DOLU EROZYON ÇIĞ DÜŞMESİ SU TAŞKINLARI KURAKLIK HORTUMLAR SİS KUVVETLİ RÜZGAR VE FIRTINA ORMAN YANGINLARI HEYELAN SEL BASKINI YANARDAĞ PATLAMASI DEPREMLER TSUNAMİ TRUF MANTARI KUŞ CENNETİ NEMRUT KRATER GÖLÜ COMBATING DESERTIFICATION

Copyright © 2013 Global Bilgiler. WP Theme-junkie converted by Bloggertheme9
Blogger templates. Proudly Powered by Blogger.