25.04.2016

ARDIÇ GENÇLEŞTİRMELERİNDE TOPRAK İŞLEME YÖNTEMİ

Global Bilgiler  /  at  15:36  /  No comments

Global Bilgiler
Ardıçlarla ağaçlandırılması düşünülen alanlar, çoğunlukla bozuk alanlardır. Buralarda ormanlar ya çok seyrelmiş ya da hiç kalmamış toprağın biyolojik aktivitesi sekteye uğramıştır. Orman kurma aşamasının en önemli ayağı, sahanın biyolojik etkinliğinin yeniden tesisidir. Bunun içinde çalışma alanlarına mikorizaların geri dönmesinin sağlanması yani sahaya yapay mikoriza aşılanması ve dikilecek fidanların mikorizalı olması çok önemlidir. Bu tür alanlarda çalışmaya başlamadan önce uygun fidanlıkların tesisi ve fidanların üretilmesi gerekir (GÜLTEKİN ve GÜLTEKİN, 2006). 
Bozuk ardıç ormanları, aşırı yaşlanmış ormanlar ile koruma altına alınsa dahi kendisini yenileyemeyecek şekilde tahribata uğramış sahalar, kapalılık ne olursa olsun, eğer makineli veya insan gücüyle toprak işleme mümkünse, hiç çekinmeden sahanın boşaltılıp ağaçlandırılması gerekir. Yine karasal iklim kuşağında kurak orman yetişme ortamlarında bulunan ve insan eliyle ormansızlaşmış alanların ağaçlandırılması söz konusudur. Yine karasal iklim kuşağında diğer ibreli türlerle yapılan ağaçlandırma sahalarının tamamlanmasında ardıçlar kullanılmalıdır. Son üç yıldır ülkemiz genelinde ekstrem yetişme ortamlarında yapılan ardıç ağaçlandırmalarında başarısız saha yoktur. Derin toprak işlemesi yapılan ağaçlandırma sahalarında ise ilk gençliklerin gelişim performansı umut vericidir. Hali hazırda 2005 sonu itibarı ile 5 türde 500 ha ardıç ağaçlandırması gerçekleştirilmiştir. 2006 dönemi ağaçlandırma programı ise 5 bin hektardır.
Ağaçlandırma çalışmalarında; güneşli bakılarda, yüksek eğim nedeniyle karın az tutunduğu alanlarda, fizyolojik derinliğin az olduğu sahalarda, katran ve akçam ormanlarının alt ve üst zonlarında, lokal olarak yağışın az su kaybının fazla olduğu alanlarda boz ardıç kullanılır. Eski otlak alanlarında, yayla düzlüklerinde, kili derin toprağa sahip taban arazilerde, nispeten soğuk çukurluklarda, kuzey bakılarda, şiddetli soğuğa maruz alanlarda, yüksek dağ ormanlarında yağ ardıç kullanılır. Denize sıfır sığ topraklı alanlarda, yangın tekerrürünün sık olduğu alanlarda, yangın emniyet şeritlerinde, killi topraklara sahip alanlarda, fizyolojik derinliğin düşük olduğu alanlarda servi ardıç kullanılır. Erozyon kontrolü çalışmalarında diken ardıç, yüksek dağ zonlarındaki toprak ve arazi kaymalarına, çığ oluşumuna engel olmak amacıyla yapık ve parda kullanılır. Yukarıda belirtilen kullanım alanları dışında; karayollarında, kayak tesislerinde rüzgar perdesi ve kar perdesi olarak boz ve yağ ardıç, kurak tarım alanlarında rüzgar perdesi olarak boz ardıç, kentlerde ses perdesi olarak boz, yağ ve servi ardıç ağaçlandırmaları yapılabilir. Yine ardıçlar meşçere perdesi tesislerinde, orman tahdit sınırlamalarında kullanılabilir. (GÜLTEKİN, 2005; GÜLTEKİN, 2006).
Arazi Hazırlığı
Diri Örtü Temizliği
Ardıç ağaçlandırma sahalarında genelde diri örtü mevcut değildir. Bu nitelikteki alanlarda doğrudan toprak işlemesine geçilir. Diri örtünün sorun olduğu alanlarda ise mutlaka temizlik yapılır. Ardıç ağaçlandırma sahalarında en değerli ve kıt olan yetişme yeri öğesi sudur. Suyun en az kaybının sağlanması ağaçlandırmanın başarısını belirler. Arazi yapısına göre; diri örtünün tam alanda, eğimin %60’ın altında olduğu alanlarda makineli, daha fazla olduğu alanlarda insan gücüyle ile uzaklaştırılması önemlidir. Ardıç sahalarında asla yakma yöntemi (servi ardıç hariç) kullanılmamalıdır. Çünkü bu sahalarda madde kıt ve buna bağlı olarak da toprağın biyolojik etkinliğidir. Đnsan gücüyle ile yapılan diri örtü temizliğinden çıkan materyal belirli yerlere yığılmalı, makineli çalışmalarda ise üst toprağın taşınmamasına azami dikkat edilmelidir. bu nedenle de çalışmalar mümkün olduğunca toprağın kuru olduğu dönemlerde yapılmalıdır. Dikim çalışmalarının ardından diri örtü artıkları mutlaka sahaya geri serilmelidir. Bu uygulama su kaybını, don atmasını azaltmasının yanında, biyolojik etkinliğin gelişmesini de sağlayacaktır. Hatta bazı alanlarda dışarıdan bu tür malzemelerin getirilerek serilmesinde yarar vardır.
Toprak İşleme 

Ardıç ağaçlandırılmasında; kıt olan kalıntı tohum kaynaklarının korunması, 2-3 yılda bir gerçekleşen bol tohum yıllarında tohumların depolanması, yeterli fidan üretimi yapılması gibi önlemlerin yanında, bazı alanlarda, çığ ve kar baskısını önleyici, rüzgar etkisini azaltıcı birçok mekanik önlemin alınması gibi öncü çalışmalarında yapılması gerekir. Bundan sonra uygun toprak işleme yöntemleri ile orman kurma çalışmalarına başlanılır. Çok uzun zamandan beri ormansızlaşmış bölgelerde ağaçlandırma önemli ölçüde zorluklar gösterir. Bunun nedenini daha çok toprağın biyolojik ve fiziksel değişiminde aramak gerekir. Fiziksel değişimi geçicide olsa mekanik yöntemlerle gidermek mümkündür. Ancak biyolojik aktivitenin tesisi ise zorluklar göstermektedir. Toprak işlemesi, dikilen fidanların hızla köklerini derinlere ulaştırması, yağışın depolanması, toprağın havalanarak gaz hareketlerinin kolaylaşması, besin maddelerinin kolayca alınabilmesi, en önemlisi de bozulan kırıntı bünyesinin onarılarak biyolojik etkinliğin artırılması amacıyla yapılır. Ardıç, sedir ve üvez gibi kazık köklü türlerde, kazık kökün en kısa zamanda en derine inmesi amaçlanır. Toprak işlemesi toprağın tavda olduğu dönemlerde yapılmalıdır. Ardıçlar hızla derine kazık köklerini salabildiğinden toprak işleme tekniğini uygulamacının ekonomik kaygıları da göz önüne alarak yapmasında yarar vardır. Makineli çalışma olanağı olan yerlerde makineli çalışma tercih edilmeli mümkün olmadığı alanlarda ise işgücü kullanılmalıdır.
İnsan gücüyle ile yapılan toprak işleme; genellikle makineli çalışmayı engelleyen meyilli (%40 dan fazla) alanlarda, taşlık kayalık alanlarda yapılır. Teraslar, arazi yapısına göre kesikli veya devamlı olabilir. Teras genişlikleri 80-100 cm, derinliği 40-50 cm ve yamaca doğru %20-30 meyille inşa edilmelidir. 1 hektarlık sahanın ne kadarının teraslanacağına toprak ve ekolojik koşullara göre karar verilir. Çok kurak ve sığ topraklı alanlarda daha az, iyi koşullarda daha fazla olmak üzere hektara 1800-3600 metre arası teras inşası yeterlidir. Arazinin çok taşlık ve kayalık olduğu alanlarda ocaklar şeklinde de toprak işlenebilir. Bu taktirde hektarda toprak koşullarına göre 600 ile 1200 adet ocak yeterlidir.
Makineli toprak işleme; 80-90 cm derinlikte paletli traktörlerle, eş yükselti eğrilerine paralel olarak yapılır. Ekolojik koşullara göre tam alanda veya şeritler halinde uygulanabilir. Ancak ağır bünyeli topraklarda ve ekstrem kurak alanlarda mutlaka tam alanda yapılmalı, ayrıca eğimin %20’yi geçmediği alanlarda 4 x 4 lastik tekerli traktörlerle de ilave üst toprak işlemesi uygulanmalıdır. Kaba tekstürlü topraklarda çoğu zaman tam alan toprak işlemesine gerek yoktur. Eğimin % 15’i geçmediği killi toprağa sahip alanlarda alt toprak işlemesi drenajı sağlayacak şekilde yukarıdan aşağıya doğru yapılmalıdır. Bu tür alanlarda üst toprak işlemesi eş yükselti eğrilerine paralel yapılmalı ve teras eğimi yamaca doğru %30-40 arasında olmalı ve teraslar %1-2 eğimle fazla suyu drene edecek şekilde inşa edilmelidir. Drenaj sorunu olmayan eğimi az alanlarda terasların doğu batı istikametinde yapılmasında yarar vardır.
Ardıç ağaçlandırmaları genelde ekstrem alanlarda yapılacağında derin toprak işlemesi çok önemlidir. Toprak işlemeden yapılan ardıç ağaçlandırma çalışmalarında ilk yılda fidanlarda kayda değer büyüme kaydedilmezken, makineli çalışılan sahalarda oldukça iyi gelişim göstermişlerdir. Zaten zor koşullara dayanabilen ardıçlara uygun koşullar sağlanması durumunda gençliklerinde iyi gelişirler (GÜLTEKiN, 2006). 
Alıntıdır.

Share

0 yorum:

ZIRAI DON DOLU EROZYON ÇIĞ DÜŞMESİ SU TAŞKINLARI KURAKLIK HORTUMLAR SİS KUVVETLİ RÜZGAR VE FIRTINA ORMAN YANGINLARI HEYELAN SEL BASKINI YANARDAĞ PATLAMASI DEPREMLER TSUNAMİ TRUF MANTARI KUŞ CENNETİ NEMRUT KRATER GÖLÜ COMBATING DESERTIFICATION

Copyright © 2013 Global Bilgiler. WP Theme-junkie converted by Bloggertheme9
Blogger templates. Proudly Powered by Blogger.