31.12.2016

Çeşitlilik (Diversity) nedir?

Bir örnekteki değişik elemanların değişkenliği ve nispi bolluğu.  
Global Bilgiler  /  at  23:59  /  No comments

Bir örnekteki değişik elemanların değişkenliği ve nispi bolluğu.  

0 yorum:

Çernozyem (Chernozem) nedir?

1) Kalın siyah veya siyaha yakın renkli, organik maddece zengin, yüksek miktarda değişebilir kalsiyum içeren A horizonuna ve bunun altında daha açık renkli A-C geçit horizonu ve daha altta kalsiyum karbonat biriktirme zonana sahip bulunan, serin yarı nemli bir iklim koşulunda uzun ve orta boylu mera vejetasyonu altında oluşan büyük toprak grubu. 

2) Orta kuşağın yarı nemli alanlarında uzun boylu çayır vejetasyonu altında gelişmiş toprak. Yeni toprak sınıflandırma sistemine göre yumuşak (Mollisol) toprak sınıfına dahil edilen bu topraklara aynı zamanda "kara topraklar" da denir. Zengin çayır örtüsü altında organik artıkların yavaş parçalanmasından dolayı üst toprak organik maddece zenginleşerek koyu renk almıştır. Üst topraktan yıkanan karbonatlar B horizonunun alt ve C horizonunun üst kısmında birikmiştir.  Besin maddesince zengin ve tarıma uygun topraklardır.
Global Bilgiler  /  at  23:58  /  No comments

1) Kalın siyah veya siyaha yakın renkli, organik maddece zengin, yüksek miktarda değişebilir kalsiyum içeren A horizonuna ve bunun altında daha açık renkli A-C geçit horizonu ve daha altta kalsiyum karbonat biriktirme zonana sahip bulunan, serin yarı nemli bir iklim koşulunda uzun ve orta boylu mera vejetasyonu altında oluşan büyük toprak grubu. 

2) Orta kuşağın yarı nemli alanlarında uzun boylu çayır vejetasyonu altında gelişmiş toprak. Yeni toprak sınıflandırma sistemine göre yumuşak (Mollisol) toprak sınıfına dahil edilen bu topraklara aynı zamanda "kara topraklar" da denir. Zengin çayır örtüsü altında organik artıkların yavaş parçalanmasından dolayı üst toprak organik maddece zenginleşerek koyu renk almıştır. Üst topraktan yıkanan karbonatlar B horizonunun alt ve C horizonunun üst kısmında birikmiştir.  Besin maddesince zengin ve tarıma uygun topraklardır.

0 yorum:

Çerçeve (Framework) nedir?

Plan ve programlar için üst düzeyde ortak bir amaç ve istikamet oluşturan bir yapı.
Global Bilgiler  /  at  23:56  /  No comments

Plan ve programlar için üst düzeyde ortak bir amaç ve istikamet oluşturan bir yapı.

0 yorum:

Çayır toprağı (Prairie soil) nedir?

Genellikle profilinde birkaç çeşit toprak bünyesi bulunan ve kalsiyum karbonat birikmesine uğramış, önemli bir horizonu olmayan, çernozyem topraklarına benzer ise de üst toprağı koyu kahverengi olan, rutubetli mutedil bölgelerde çayır örtüsü altında gelişmiş toprak.  
Global Bilgiler  /  at  23:55  /  No comments

Genellikle profilinde birkaç çeşit toprak bünyesi bulunan ve kalsiyum karbonat birikmesine uğramış, önemli bir horizonu olmayan, çernozyem topraklarına benzer ise de üst toprağı koyu kahverengi olan, rutubetli mutedil bölgelerde çayır örtüsü altında gelişmiş toprak.  

0 yorum:

Çayır stepleri (Grass steppe) nedir?

Ağaçsız, kısa boylu ve belirli derecede kuraklığa dayanıklı otların hakim olduğu alanlar. Doğu Avrupa ve Sibirya stepleri, Kuzey Amerika'daki preriler, Doğu Arjantin'deki pampalar bunlara örnek olarak gösterilebilir. Bu steplerin çoğunda lös toprakları hakimdir.       
Global Bilgiler  /  at  23:54  /  No comments

Ağaçsız, kısa boylu ve belirli derecede kuraklığa dayanıklı otların hakim olduğu alanlar. Doğu Avrupa ve Sibirya stepleri, Kuzey Amerika'daki preriler, Doğu Arjantin'deki pampalar bunlara örnek olarak gösterilebilir. Bu steplerin çoğunda lös toprakları hakimdir.       

0 yorum:

Çayır bozkırı (Meadow steppe) nedir?

Bozkırlara göre nemlilik koşullarının biraz daha iyi olduğu, uzun boylu bozkır bitkileri ve çayır otlarından oluşan otlak.  
Global Bilgiler  /  at  23:52  /  No comments

Bozkırlara göre nemlilik koşullarının biraz daha iyi olduğu, uzun boylu bozkır bitkileri ve çayır otlarından oluşan otlak.  

0 yorum:

Çayır (Meadow, grassland) nedir?

Taban suyunun nispeten yüksek olduğu yerlerde görülen, hayvan otlatma ve/veya hayvan yemi üretimi amacıyla kullanılan, çoğunlukla yıllık ve çok yıllık otsu bitkilerin yetiştiği, toprağı sürülmeyen araziler (dar anlamda).  
Global Bilgiler  /  at  23:51  /  No comments

Taban suyunun nispeten yüksek olduğu yerlerde görülen, hayvan otlatma ve/veya hayvan yemi üretimi amacıyla kullanılan, çoğunlukla yıllık ve çok yıllık otsu bitkilerin yetiştiği, toprağı sürülmeyen araziler (dar anlamda).  

0 yorum:

Çamur yağmuru (Mud-rain) nedir?

Yağmur sularının bulanık ve çamur görünümlü yağması.
Global Bilgiler  /  at  23:49  /  No comments

Yağmur sularının bulanık ve çamur görünümlü yağması.

0 yorum:

Çamur taşı (Mud stone) nedir?

Çoğunlukla killi malzemeden oluşan, tabakalaşma göstermeyen sertleşmiş tortul kaya.
Global Bilgiler  /  at  23:48  /  No comments

Çoğunlukla killi malzemeden oluşan, tabakalaşma göstermeyen sertleşmiş tortul kaya.

0 yorum:

Çamur akışı (çamur seli) (Mudflow) nedir?

1) Fazla miktarda su ihtiva etmek suretiyle akıcı hale gelen çeşitli tane büyüklüğünde ve homojen olmayan materyalin çoğunlukla eski bir mecrayı takiben akması. Bu olaya, çamur seli, çamur çığı da denir.

2) Oldukça hızlı çamur akımı. Bu seller oyuntuları ve akarsu vadilerini takip ederek oldukça uzak mesafelere uzanabilirler. Hızları çamur çığlarına göre daha yavaş olup daha düşük meyilli yamaçlarda, örneğin yarı kurak bölgelerde yüzeyde engellerin bulunmadığı ve bitki örtüsü tarafından korunmayan yerlerde görülürler.  
Global Bilgiler  /  at  23:46  /  No comments

1) Fazla miktarda su ihtiva etmek suretiyle akıcı hale gelen çeşitli tane büyüklüğünde ve homojen olmayan materyalin çoğunlukla eski bir mecrayı takiben akması. Bu olaya, çamur seli, çamur çığı da denir.

2) Oldukça hızlı çamur akımı. Bu seller oyuntuları ve akarsu vadilerini takip ederek oldukça uzak mesafelere uzanabilirler. Hızları çamur çığlarına göre daha yavaş olup daha düşük meyilli yamaçlarda, örneğin yarı kurak bölgelerde yüzeyde engellerin bulunmadığı ve bitki örtüsü tarafından korunmayan yerlerde görülürler.  

0 yorum:

Çamur (Mud) nedir?

1) Killi ve balçık bünyede toprak ve materyallerin su ile doygun hale gelmesi:

2) Körfez, göl, lagün ve okyanusların derin kesimlerinde biriken sulu, killi veya milli pekişmemiş tortul.  
Global Bilgiler  /  at  23:45  /  No comments

1) Killi ve balçık bünyede toprak ve materyallerin su ile doygun hale gelmesi:

2) Körfez, göl, lagün ve okyanusların derin kesimlerinde biriken sulu, killi veya milli pekişmemiş tortul.  

0 yorum:

Çalılık (Brushland) nedir?

1) Sık olarak bir araya gelmiş bulunan kısa boylu, çalılaşmış ağaç toplumu veya kısa boylu çalılar ile çalılaşmış ağaçların birlikte oluşturduğu sık bir bitki toplumudur. Genellikle 2 m'ye kadar kısa boylu çalılar tarafından oluşturulur. 

2) Olgunluk aşamasında 0.5 ile 5 m arasında boylanan çoğunlukla odunsu bitkilerden oluşan toplum. Maki ve garig birer çalı toplumu olarak dikkate alınabilir.
Global Bilgiler  /  at  23:43  /  No comments

1) Sık olarak bir araya gelmiş bulunan kısa boylu, çalılaşmış ağaç toplumu veya kısa boylu çalılar ile çalılaşmış ağaçların birlikte oluşturduğu sık bir bitki toplumudur. Genellikle 2 m'ye kadar kısa boylu çalılar tarafından oluşturulur. 

2) Olgunluk aşamasında 0.5 ile 5 m arasında boylanan çoğunlukla odunsu bitkilerden oluşan toplum. Maki ve garig birer çalı toplumu olarak dikkate alınabilir.

0 yorum:

Çalı meraları (Shrub pastures) nedir?

Hayvanların yem ihtiyacını karşılayan çalılıklar. Makilikler bunlara örnektir. Yazın yeşil kalan çalılar hayvanlara yem temin eder.
Global Bilgiler  /  at  23:42  /  No comments

Hayvanların yem ihtiyacını karşılayan çalılıklar. Makilikler bunlara örnektir. Yazın yeşil kalan çalılar hayvanlara yem temin eder.

0 yorum:

Çalı eşik (Brush drop) nedir?

Oyuntu veya dere yatağı üzerine enine döşenen çalı veya dalların kazık veya telle bağlanıp sağlamlaştırılması ile inşa edilen ve düşü yüksekliği 0,5 m'yi aşmayan eşik.
Global Bilgiler  /  at  23:40  /  No comments

Oyuntu veya dere yatağı üzerine enine döşenen çalı veya dalların kazık veya telle bağlanıp sağlamlaştırılması ile inşa edilen ve düşü yüksekliği 0,5 m'yi aşmayan eşik.

0 yorum:

Çalı demetli toprak eşik (çalı demetli toprak sedde) (Brush earth dam) nedir?

Ardı ardına gelen 20 cm kalınlığında çalı ve 10 cm kalınlığında toprak katları ile yapılan sedde. Derenin toprak sedde yapılacağı yeri, çalı demetleri uzunluğunda (0.60-0.70 m.), temel kazısı gibi derin olmayacak fakat sadece mansaptan menbaya doğru %10 meyilli bir şekilde düzeltilir. Düzeltilen zemin üzerine çalılar 20 cm yüksekliğinde dere akışı istikametinde serilir.

Dalların kalın uçları memba tarafına, ince uçları mansap tarafına bakacak şekilde yerleştirilir. Üzerine 10 cm yüksekliğinde toprak serilerek iyice sıkıştırılır, tekrar 20 cm. çalı demeti serilir, yine 10 cm toprak serilerek sıkıştırılır, istenen seviyeye kadar bu işlem tekrarlanarak en üst kısımdaki toprak sıkıştırıldıktan sonra, orta kısmında suyun akacağı yere taş kaplama yapılır. Ayrıca diğer eşiklerde olduğu gibi seddenin menba tarafı mutlaka toprakla doldurularak sıkıştırılır.
Global Bilgiler  /  at  23:39  /  No comments

Ardı ardına gelen 20 cm kalınlığında çalı ve 10 cm kalınlığında toprak katları ile yapılan sedde. Derenin toprak sedde yapılacağı yeri, çalı demetleri uzunluğunda (0.60-0.70 m.), temel kazısı gibi derin olmayacak fakat sadece mansaptan menbaya doğru %10 meyilli bir şekilde düzeltilir. Düzeltilen zemin üzerine çalılar 20 cm yüksekliğinde dere akışı istikametinde serilir.

Dalların kalın uçları memba tarafına, ince uçları mansap tarafına bakacak şekilde yerleştirilir. Üzerine 10 cm yüksekliğinde toprak serilerek iyice sıkıştırılır, tekrar 20 cm. çalı demeti serilir, yine 10 cm toprak serilerek sıkıştırılır, istenen seviyeye kadar bu işlem tekrarlanarak en üst kısımdaki toprak sıkıştırıldıktan sonra, orta kısmında suyun akacağı yere taş kaplama yapılır. Ayrıca diğer eşiklerde olduğu gibi seddenin menba tarafı mutlaka toprakla doldurularak sıkıştırılır.

0 yorum:

Çalı demetli teras (çalı demetli seki) (Terrace enforced with brush bundles, brush terrace) nedir?

1) Bu teraslar meyilli, rüzgâr erozyonuna duyarlı, ince kumlu yapıda, ince materyalin taşındığı yamaçların stabil hale getirilmesinde kullanılır. Bu amaçla, yamaçta kazı tabanına ters meyil verilerek bir hendek açılır. Bu hendek içersine civardan temin edilen her türlü dallar demetler halinde uçları toprak dışında kalacak şekilde yatırılır. Daha sonra, bu terasın üzerine toprak çekilerek bir gradoni tipi terasa dönüştürülür, toprak sıkıştırılarak %35-40 meyil verilir. Daha sonra açılan çukurlara fidanlar dikilir.
2) Yamaçlarda rüzgâr erozyonuna karşı demet halindeki çalı ve dallarla yapılan ve daha sonra gradoni tipi terasa dönüştürülen seki.
Global Bilgiler  /  at  23:38  /  No comments

1) Bu teraslar meyilli, rüzgâr erozyonuna duyarlı, ince kumlu yapıda, ince materyalin taşındığı yamaçların stabil hale getirilmesinde kullanılır. Bu amaçla, yamaçta kazı tabanına ters meyil verilerek bir hendek açılır. Bu hendek içersine civardan temin edilen her türlü dallar demetler halinde uçları toprak dışında kalacak şekilde yatırılır. Daha sonra, bu terasın üzerine toprak çekilerek bir gradoni tipi terasa dönüştürülür, toprak sıkıştırılarak %35-40 meyil verilir. Daha sonra açılan çukurlara fidanlar dikilir.
2) Yamaçlarda rüzgâr erozyonuna karşı demet halindeki çalı ve dallarla yapılan ve daha sonra gradoni tipi terasa dönüştürülen seki.

0 yorum:

Çalı demetli çit teras (Brush fence terrace) nedir?

Çürük yamaçların stabil hale getirilmesinde kullanılan metotlardan biridir. Sıralar arasındaki mesafe, örme çitte olduğu gibi, 1-2 metredir. Yalnız, örme söz konusu olmadığından, iki kazık arasındaki mesafe biraz daha fazla olabilir. Çalı demetleri tesisinde kazıklar arası mesafe 0.50 m. olarak kabul edilebilir. Bölgeden sağlanan çeşitli boydaki çalı ve çırpılar toplanarak demetler haline getirilir. Çakılan kazıkların üst kısmına bir hendek açılarak demetler yerleştirilir. İklim şartları uygun ise kazıklar sürgün veren cinsten olmalıdır. Kazık çakma ve demetlerin yerleştirilmeleri tamamlandıktan sonra çalı demetleri sıralarının alt ve üst kısmına yöreye uygun ve hemen kök yapabilen buğdaygil ve baklagil yem bitkileri ekilmelidir. Ayrıca, sıra aralarına da dikimi uygun fidanlarla ağaçlandırma yapmalıdır. 
Global Bilgiler  /  at  23:35  /  No comments

Çürük yamaçların stabil hale getirilmesinde kullanılan metotlardan biridir. Sıralar arasındaki mesafe, örme çitte olduğu gibi, 1-2 metredir. Yalnız, örme söz konusu olmadığından, iki kazık arasındaki mesafe biraz daha fazla olabilir. Çalı demetleri tesisinde kazıklar arası mesafe 0.50 m. olarak kabul edilebilir. Bölgeden sağlanan çeşitli boydaki çalı ve çırpılar toplanarak demetler haline getirilir. Çakılan kazıkların üst kısmına bir hendek açılarak demetler yerleştirilir. İklim şartları uygun ise kazıklar sürgün veren cinsten olmalıdır. Kazık çakma ve demetlerin yerleştirilmeleri tamamlandıktan sonra çalı demetleri sıralarının alt ve üst kısmına yöreye uygun ve hemen kök yapabilen buğdaygil ve baklagil yem bitkileri ekilmelidir. Ayrıca, sıra aralarına da dikimi uygun fidanlarla ağaçlandırma yapmalıdır. 

0 yorum:

Çalı demetli çit (Brush fence, brush barrier) nedir?

Çeşitli boydaki çalılarla, kazıklar arası mesafe 0,5 m şekilde, 1-2 m aralıklı sıralar halinde yapılan çit.  
Global Bilgiler  /  at  23:34  /  No comments

Çeşitli boydaki çalılarla, kazıklar arası mesafe 0,5 m şekilde, 1-2 m aralıklı sıralar halinde yapılan çit.  

0 yorum:

Çalı demetli canlı eşik (Live brush sill) nedir?

Sürgün verme özelliği olan türlerden hazırlanan kazıkların arkasına 20-30 cm çaplı dal demetleri üst üste konarak yapılan eşik.  
Global Bilgiler  /  at  23:32  /  No comments

Sürgün verme özelliği olan türlerden hazırlanan kazıkların arkasına 20-30 cm çaplı dal demetleri üst üste konarak yapılan eşik.  

0 yorum:

Çalı (Shrub, scrub, bush) nedir?

Global Bilgiler  /  at  23:31  /  No comments

0 yorum:

Çakıl (Gravel) nedir?

2 mm'den daha büyük, yuvarlak tanelerden oluşan, çimentolaşmamış taş parçası.  
Global Bilgiler  /  at  23:28  /  No comments

2 mm'den daha büyük, yuvarlak tanelerden oluşan, çimentolaşmamış taş parçası.  

0 yorum:

Z

Global Bilgiler  /  at  22:26  /  No comments

Posted in: Read Complete Article»

0 yorum:

Zonoekoton (Zonoecotone) nedir?

İki iklim kuşağı arasındaki geçiş bölgesi. Ülkemizde Akdeniz ve İç Anadolu iklimleri arasında geçiş bölgesi olan Göller Bölgesi, Karadeniz ve Akdeniz iklimleri arasında kalan Marmara Bölgesi, Karasal iklimle Akdeniz iklimleri arasında yer alan Güneydoğu Anadolu ekolojik bölgeleri birer zonoekotondur.  
Global Bilgiler  /  at  22:23  /  No comments

İki iklim kuşağı arasındaki geçiş bölgesi. Ülkemizde Akdeniz ve İç Anadolu iklimleri arasında geçiş bölgesi olan Göller Bölgesi, Karadeniz ve Akdeniz iklimleri arasında kalan Marmara Bölgesi, Karasal iklimle Akdeniz iklimleri arasında yer alan Güneydoğu Anadolu ekolojik bölgeleri birer zonoekotondur.  

0 yorum:

Zonal toprak (Zonal soil) nedir?

1) Geniş coğrafi alanlar ya da zon'lar için karakteristik olan ve gelişmesinde en büyük etkiyi iklim ve bitki örtüsünün gösterdiği bir profile sahip olan toprak.

2) Herhangi bir bölgede iklim ve bitki örtüsü şartlarına göre oluşmuş ve normal profil özelliğine sahip olan, yani A, B ve C horizonları bulunan topraklardır. Ayrıca bu toprakların oluşması için yüzeyin düz ve hafif engebeli olması ve yüzey sularının sızması gereklidir. Bu takıma giren başlıca topraklar: tundra, podzol, kahverengi orman, kırmızı Akdeniz, kahverengi, kestane renkli topraklar, çernozyomlar, lateritler ve çöl topraklarıdır.  
Global Bilgiler  /  at  22:22  /  No comments

1) Geniş coğrafi alanlar ya da zon'lar için karakteristik olan ve gelişmesinde en büyük etkiyi iklim ve bitki örtüsünün gösterdiği bir profile sahip olan toprak.

2) Herhangi bir bölgede iklim ve bitki örtüsü şartlarına göre oluşmuş ve normal profil özelliğine sahip olan, yani A, B ve C horizonları bulunan topraklardır. Ayrıca bu toprakların oluşması için yüzeyin düz ve hafif engebeli olması ve yüzey sularının sızması gereklidir. Bu takıma giren başlıca topraklar: tundra, podzol, kahverengi orman, kırmızı Akdeniz, kahverengi, kestane renkli topraklar, çernozyomlar, lateritler ve çöl topraklarıdır.  

0 yorum:

Zon (kuşak) (Zone) nedir?

Sınırları belli olan veya olmayan bir bölge, bir kuşak. Dünya üzerindeki herhangi bir alan, belli bir özelliği (iklim bölgesi, toprak, bitki ve hayvan yaşama alanı gibi) itibariyle diğer bölgelerden ayrılan alan.
Global Bilgiler  /  at  22:20  /  No comments

Sınırları belli olan veya olmayan bir bölge, bir kuşak. Dünya üzerindeki herhangi bir alan, belli bir özelliği (iklim bölgesi, toprak, bitki ve hayvan yaşama alanı gibi) itibariyle diğer bölgelerden ayrılan alan.

Posted in: , , , , Read Complete Article»

0 yorum:

Zenginlik (Richness) nedir?

Ekolojide bir sahada bulunan tür sayısı. Bu zenginlik, uygun iklim ve toprak ile engebeli topografya koşullarının olduğu yerlerde fazladır.  
Global Bilgiler  /  at  22:18  /  No comments

Ekolojide bir sahada bulunan tür sayısı. Bu zenginlik, uygun iklim ve toprak ile engebeli topografya koşullarının olduğu yerlerde fazladır.  

0 yorum:

Zenginleştirme oranı (Enrichment ratio) nedir?

Bir mineral toprakta en yüksek organik madde birikmesinin, en yüksek biyolojik aktivitenin olduğu ve/veya alüminyum ve demir oksitlerle, silikat killerinin yıkanmaya maruz kaldığı yüzey horizonu.
Global Bilgiler  /  at  22:16  /  No comments

Bir mineral toprakta en yüksek organik madde birikmesinin, en yüksek biyolojik aktivitenin olduğu ve/veya alüminyum ve demir oksitlerle, silikat killerinin yıkanmaya maruz kaldığı yüzey horizonu.

0 yorum:

Zemindeki buharlaşma (Soil evaporation) nedir?

Zemin içindeki sudan atmosfere buharlaşma yoluyla meydana gelen su kaybı.  
Global Bilgiler  /  at  22:14  /  No comments

Zemin içindeki sudan atmosfere buharlaşma yoluyla meydana gelen su kaybı.  

0 yorum:

Zehirleyici etki (zehirlilik) (Toxicity) nedir?

Bir maddenin bir organizmaya zarar verme derecesidir. Bu etki, hayvan, bakteri veya bitki gibi bir organizmanın tümü üzerinde veya bir organizmanın hücre gibi bir alt yapısı veya karaciğer gibi bir organı üzerinde olabilir.
Global Bilgiler  /  at  22:07  /  No comments

Bir maddenin bir organizmaya zarar verme derecesidir. Bu etki, hayvan, bakteri veya bitki gibi bir organizmanın tümü üzerinde veya bir organizmanın hücre gibi bir alt yapısı veya karaciğer gibi bir organı üzerinde olabilir.

0 yorum:

Zaman ölçeği (Time scale) nedir?



Bir mineral toprakta, en yüksek organik madde birikmesinin, en yüksek biyolojik aktivitenin olduğu ve/veya alüminyum ve demir oksitlerle, silikat killerinin yıkanmaya maruz kaldığı yüzey horizonu. 
Global Bilgiler  /  at  22:02  /  No comments



Bir mineral toprakta, en yüksek organik madde birikmesinin, en yüksek biyolojik aktivitenin olduğu ve/veya alüminyum ve demir oksitlerle, silikat killerinin yıkanmaya maruz kaldığı yüzey horizonu. 

0 yorum:

Büyüme mevsimi (Vegetation season, growing season) nedir?

Bitkilerin, sıcaklık ve yağış isteklerine bağlı olarak belli bir yerdeki büyüme dönemi.  Orta kuşakta don olaylarının sona ermesiyle başlar ve sonbaharda günlerin kısalması ve soğuğun düşmesiyle sona erer. Büyüme mevsimi nemli ve sıcak bölgelerde yıl boyu devam ederken, kuzey enlemlerde ve yüksek yerlerde 8-10 haftaya kadar düşebilir.
Global Bilgiler  /  at  02:06  /  No comments

Bitkilerin, sıcaklık ve yağış isteklerine bağlı olarak belli bir yerdeki büyüme dönemi.  Orta kuşakta don olaylarının sona ermesiyle başlar ve sonbaharda günlerin kısalması ve soğuğun düşmesiyle sona erer. Büyüme mevsimi nemli ve sıcak bölgelerde yıl boyu devam ederken, kuzey enlemlerde ve yüksek yerlerde 8-10 haftaya kadar düşebilir.

0 yorum:

Büyüme halkası, artım halkası (Growth ring) nedir?

Ağaçlarda büyüme mevsimine dayanarak meydana gelen yıllık büyüme miktarlarını gösteren halkalar. Bunların ağaç  gövde ve dallarının enine kesitlerinde görülmesi mümkündür.
Global Bilgiler  /  at  02:05  /  No comments

Ağaçlarda büyüme mevsimine dayanarak meydana gelen yıllık büyüme miktarlarını gösteren halkalar. Bunların ağaç  gövde ve dallarının enine kesitlerinde görülmesi mümkündür.

0 yorum:

Büyüme devresi (Vegetation period) nedir?

Bitkilerin tomurcuklarını patlatmasından yapraklarını dökerek yaşamsal faaliyetlerini tamamlamasına kadar geçen süre. Bu devre içinde bitkiler gelişimlerini sürdürür.  
Global Bilgiler  /  at  02:03  /  No comments

Bitkilerin tomurcuklarını patlatmasından yapraklarını dökerek yaşamsal faaliyetlerini tamamlamasına kadar geçen süre. Bu devre içinde bitkiler gelişimlerini sürdürür.  

0 yorum:

Büyüme (bitkilerde) (Growth (in plants)) nedir?

Bir bitkinin boyutunda geriye dönüştürülmesi mümkün olmayan artıştır. Büyüme, hücrelerin bölünme suretiyle sayılarının artması ve bunu takiben hücre boyutundaki artışla meydana gelir. Hücre bölündüğünde ana hücrenin yarısı boyutunda olacağı için kendi başına büyümeyi sağlayan bir olay olmayıp, asıl büyümeyi, bölünen hücrenin genişleyerek ana hücre boyutunu alma süreci sağlar.  
Global Bilgiler  /  at  02:02  /  No comments

Bir bitkinin boyutunda geriye dönüştürülmesi mümkün olmayan artıştır. Büyüme, hücrelerin bölünme suretiyle sayılarının artması ve bunu takiben hücre boyutundaki artışla meydana gelir. Hücre bölündüğünde ana hücrenin yarısı boyutunda olacağı için kendi başına büyümeyi sağlayan bir olay olmayıp, asıl büyümeyi, bölünen hücrenin genişleyerek ana hücre boyutunu alma süreci sağlar.  

0 yorum:

Büyük yaşam kuşakları (biyom) (Major life zones) nedir?

Dünya üzerinde makro iklimlerin tropik, sub-tropik, serin ılıman, soğuk ılıman, boreal (kutupsal) hüküm sürdüğü geniş coğrafi bölgelerde yaşayan, benzer ekolojik isteklere, toplum yapısına ve tür birleşimine sahip canlılar toplumu veya yaşam birlikleri.
Global Bilgiler  /  at  02:00  /  No comments

Dünya üzerinde makro iklimlerin tropik, sub-tropik, serin ılıman, soğuk ılıman, boreal (kutupsal) hüküm sürdüğü geniş coğrafi bölgelerde yaşayan, benzer ekolojik isteklere, toplum yapısına ve tür birleşimine sahip canlılar toplumu veya yaşam birlikleri.

0 yorum:

Büyük toprak grupları (Main soil groups) nedir?

Esasa ait temel karakterleri aynı olan toprakları içine alan grup. Örnek olarak çernozyem, gri kahverengi, podzolik ve podzol topraklar gösterilebilir.
Global Bilgiler  /  at  01:59  /  No comments

Esasa ait temel karakterleri aynı olan toprakları içine alan grup. Örnek olarak çernozyem, gri kahverengi, podzolik ve podzol topraklar gösterilebilir.

0 yorum:

Büyük oyuntu (Large gully) nedir?

Derinliği 4,5 m'den daha fazla olan oyuntu.  
Global Bilgiler  /  at  01:58  /  No comments

Derinliği 4,5 m'den daha fazla olan oyuntu.  

0 yorum:

Bütünsel yaklaşım (ekoloji) (Holistic approach) nedir?

Doğadaki ilişkileri, etkileşimi ve insan faaliyetlerini tek tek ele almak yerine bir bütün olarak görmeyi amaçlayan yaklaşım şekli.  
Global Bilgiler  /  at  01:57  /  No comments

Doğadaki ilişkileri, etkileşimi ve insan faaliyetlerini tek tek ele almak yerine bir bütün olarak görmeyi amaçlayan yaklaşım şekli.  

0 yorum:

Büro (BMÇMS Bürosu) (Bureau (Bureau of UNCCD)

Taraflar Konferansının işlerini yürütmekten sorumlu yapıdır. Üyeleri mevcut beş bölgesel grup tarafından seçilir. Büro, bir başkan, 9 başkan yardımcısı ile Bilim ve Teknoloji Komitesi Başkanından oluşur.  
Global Bilgiler  /  at  01:55  /  No comments

Taraflar Konferansının işlerini yürütmekten sorumlu yapıdır. Üyeleri mevcut beş bölgesel grup tarafından seçilir. Büro, bir başkan, 9 başkan yardımcısı ile Bilim ve Teknoloji Komitesi Başkanından oluşur.  

Posted in: , , , Read Complete Article»

0 yorum:

Buzul erozyonu (Glacier erosion) nedir?

Yüksek dağlık arazideki derelerde, çeşitli zamanlarda oluşmuş ulunan buzulların (glasyelerin) kısım kısım ve yavaş yavaş aşağılara doğru yürümesi sırasında beraberinde moren denilen çeşitli büyüklükte materyal kitlelerini sürüklemesi ile meydana gelen aşınma ve taşınma olayı.
Global Bilgiler  /  at  01:54  /  No comments

Yüksek dağlık arazideki derelerde, çeşitli zamanlarda oluşmuş ulunan buzulların (glasyelerin) kısım kısım ve yavaş yavaş aşağılara doğru yürümesi sırasında beraberinde moren denilen çeşitli büyüklükte materyal kitlelerini sürüklemesi ile meydana gelen aşınma ve taşınma olayı.

0 yorum:

Buzul (glasye) (Glacier) nedir?

Bir sahayı kaplayan, kar ve yağışın erimeyi aştığı bölgelerde meydana gelen ve dağ ve vadilerin eğimine uygun olarak yavaş hareket eden buz kütlesi.
Global Bilgiler  /  at  01:53  /  No comments

Bir sahayı kaplayan, kar ve yağışın erimeyi aştığı bölgelerde meydana gelen ve dağ ve vadilerin eğimine uygun olarak yavaş hareket eden buz kütlesi.

Posted in: , , , , Read Complete Article»

0 yorum:

Bulut çatlaması (Cloud burst) nedir?

Olağanüstü şiddette, kısa süreli ve genellikle küçük bir sahada meydana  gelen yağmur sağanağı.  
Global Bilgiler  /  at  01:51  /  No comments

Olağanüstü şiddette, kısa süreli ve genellikle küçük bir sahada meydana  gelen yağmur sağanağı.  

0 yorum:

Buluş (yenilik, inovasyon) (Innovation) nedir?

1) Bir değer artışını veya bir sorunun çözümünü yeni bir yolla sağlayan süreç. Bir ürün, fikir veya yaklaşımın yenilik olarak nitelendirilebilmesi için daha önce uygulanmamış olması, amaca ulaşma açısından yararlı ve maliyet etken olması, pilot uygulamalar neticesinde kanıtlanmış bulunması gerekir.
Yenilikler teknoloji, kalkınma yaklaşımları, kurumsal düzenleme, finansal araçlar veya mekanizmalar alanlarında olabilir.

2) Belli bir alanda yenileşmeye, ilerlemeye yönelik olarak yapılan işlem ve değişiklik. Yeni buluş.  
Global Bilgiler  /  at  01:49  /  No comments

1) Bir değer artışını veya bir sorunun çözümünü yeni bir yolla sağlayan süreç. Bir ürün, fikir veya yaklaşımın yenilik olarak nitelendirilebilmesi için daha önce uygulanmamış olması, amaca ulaşma açısından yararlı ve maliyet etken olması, pilot uygulamalar neticesinde kanıtlanmış bulunması gerekir.
Yenilikler teknoloji, kalkınma yaklaşımları, kurumsal düzenleme, finansal araçlar veya mekanizmalar alanlarında olabilir.

2) Belli bir alanda yenileşmeye, ilerlemeye yönelik olarak yapılan işlem ve değişiklik. Yeni buluş.  

0 yorum:

Buharlaşma ve terleme (Evapotranspiration) nedir?

1) Bir arazideki suyun belli zamanlarda yüzeyden buharlaşması ve bitkilerin terleme suretiyle su kaybını kapsayan bileşik bir olaydır.

2) Suyun yüzeyden buharlaşmasına evaporasyon, bitki yüzeyinden olan buharlaşmaya ise transpirasyon denir. Evapotranspirasyon, bitki ve topraktan olan buharlaşmanın tümünü ifade eder.  
Global Bilgiler  /  at  01:47  /  No comments

1) Bir arazideki suyun belli zamanlarda yüzeyden buharlaşması ve bitkilerin terleme suretiyle su kaybını kapsayan bileşik bir olaydır.

2) Suyun yüzeyden buharlaşmasına evaporasyon, bitki yüzeyinden olan buharlaşmaya ise transpirasyon denir. Evapotranspirasyon, bitki ve topraktan olan buharlaşmanın tümünü ifade eder.  

0 yorum:

Buharlaşma potansiyeli (buharlaşma kapasitesi) (Evaporation potential, evaporative capacity) nedir?



Mevcut atmosferik koşullar altında, kimyasal olarak saf ve etrafını çeviren atmosfer sıcaklığındaki bir su yüzeyinden meydana gelen buharlaşma miktarı.
Global Bilgiler  /  at  01:45  /  No comments



Mevcut atmosferik koşullar altında, kimyasal olarak saf ve etrafını çeviren atmosfer sıcaklığındaki bir su yüzeyinden meydana gelen buharlaşma miktarı.

0 yorum:

Buharlaşma (bitkilerde terleme) (Transpiration) nedir?

1) Bitkilerin kökleri ile aldıkları suyu yapraklarındaki stomalarından buhar halinde atmosfere vermeleridir. Bitki ile çevresindeki hava arasındaki nem açığının yarattığı gerilim sonucunda bitki, çevresine su verir. Evaporasyon ve transpirasyonun birbirinden ayrılarak ölçülmesi zor olduğu için birleştirilerek evapotranspirasyon terimi kullanılmaktadır.

2) Suyun bitkiler tarafından alınarak su buharı halinde atmosfere döndürülmesi süreci. Evapotranspirasyon ise transpirasyon (terleme) ve evaporasyonun (buharlaşma) her ikisi tarafından beraberce atmosfere olan su kaybını ifade eder.  
Global Bilgiler  /  at  01:43  /  No comments

1) Bitkilerin kökleri ile aldıkları suyu yapraklarındaki stomalarından buhar halinde atmosfere vermeleridir. Bitki ile çevresindeki hava arasındaki nem açığının yarattığı gerilim sonucunda bitki, çevresine su verir. Evaporasyon ve transpirasyonun birbirinden ayrılarak ölçülmesi zor olduğu için birleştirilerek evapotranspirasyon terimi kullanılmaktadır.

2) Suyun bitkiler tarafından alınarak su buharı halinde atmosfere döndürülmesi süreci. Evapotranspirasyon ise transpirasyon (terleme) ve evaporasyonun (buharlaşma) her ikisi tarafından beraberce atmosfere olan su kaybını ifade eder.  

0 yorum:

Bugünkü net değer (Net present value) nedir?

Bir projenin değişik yıllarında elde edilecek net faydaların bugüne indirgenmiş değerleri toplamı. Bir kaynağın kullanımı ile elde edilen net faydaların bugüne indirgenmiş değeri.  
Global Bilgiler  /  at  01:37  /  No comments

Bir projenin değişik yıllarında elde edilecek net faydaların bugüne indirgenmiş değerleri toplamı. Bir kaynağın kullanımı ile elde edilen net faydaların bugüne indirgenmiş değeri.  

0 yorum:

Brüt yeşil milli ürün (Green Gross Domestic Product)

Bir ülkenin geleneksel brüt milli gelir hesaplamalarının, çevresel sonuçların da dikkate alınması suretiyle belirlenmesine dayalı bir ekonomik büyüme göstergesi. YMBG, biyolojik çeşitlilik kaybının parasal değerlerinin hesaplanması ve iklim değişikliğin maliyetlerinin dikkate alınması suretiyle belirlenir.  
Global Bilgiler  /  at  01:36  /  No comments

Bir ülkenin geleneksel brüt milli gelir hesaplamalarının, çevresel sonuçların da dikkate alınması suretiyle belirlenmesine dayalı bir ekonomik büyüme göstergesi. YMBG, biyolojik çeşitlilik kaybının parasal değerlerinin hesaplanması ve iklim değişikliğin maliyetlerinin dikkate alınması suretiyle belirlenir.  

0 yorum:

Brüt erozyon (Gross erosion) nedir?

Bir havzada arazi yüzeyi ve kanallardan meydana gelen toplam erozyon.  
Global Bilgiler  /  at  01:34  /  No comments

Bir havzada arazi yüzeyi ve kanallardan meydana gelen toplam erozyon.  

0 yorum:

Bölgesel teşkilat (Regional organization) nedir?

Belli coğrafi veya jeopolitik sınırlar içindeki devletler ve kuruluşlar arasında politik ve ekonomik entegrasyon ve diyaloğu, ayrıca diğer bölgesel teşkilatlarla eşgüdüm ve işbirliğini güçlendirmek amacıyla tesis edilen teşkilatlardır.  
Global Bilgiler  /  at  01:32  /  No comments

Belli coğrafi veya jeopolitik sınırlar içindeki devletler ve kuruluşlar arasında politik ve ekonomik entegrasyon ve diyaloğu, ayrıca diğer bölgesel teşkilatlarla eşgüdüm ve işbirliğini güçlendirmek amacıyla tesis edilen teşkilatlardır.  

0 yorum:

Bölgesel koordinasyon birimi (Regional coordinating unit) nedir?

Taraf ülkeler tarafından, bilgi toplama, tematik ağları geliştirme, işbirliğini teşvik etme, ulusal, alt bölgesel ve bölgesel eylem planlarının hazırlanması, müzakeresi ve uygulanması çalışmalarını destekleme ve koordine etme amacıyla tesis edilen mekanizmalar.  
Global Bilgiler  /  at  01:31  /  No comments

Taraf ülkeler tarafından, bilgi toplama, tematik ağları geliştirme, işbirliğini teşvik etme, ulusal, alt bölgesel ve bölgesel eylem planlarının hazırlanması, müzakeresi ve uygulanması çalışmalarını destekleme ve koordine etme amacıyla tesis edilen mekanizmalar.  

0 yorum:

Bölgesel İşbirliği Ağları (Regional Cooperation Networks)

BMÇMS uygulamaları çerçevesinde belli konularda katkı sağlamak amacıyla, etkilenen ülkeler tarafından bölgesel düzeyde tesis edilen işbirliği ağlarıdır.  
Global Bilgiler  /  at  01:30  /  No comments

BMÇMS uygulamaları çerçevesinde belli konularda katkı sağlamak amacıyla, etkilenen ülkeler tarafından bölgesel düzeyde tesis edilen işbirliği ağlarıdır.  

0 yorum:

Bölgesel gruplar (Regional groups) nedir?

BMÇM kapsamında, beş bölgesel grup tesis edilmiş olup, bu gruplar gündemdeki konuları tartışma, büro üyelerini ve diğer elemanları seçme görevlerini yürütürler. Bunlar, Afrika, Asya, Doğu Avrupa, Latin Amerika ve Karayipler (GRULAC), Batı Avrupa ve diğer gruplardır (WEOG). 
Global Bilgiler  /  at  01:29  /  No comments

BMÇM kapsamında, beş bölgesel grup tesis edilmiş olup, bu gruplar gündemdeki konuları tartışma, büro üyelerini ve diğer elemanları seçme görevlerini yürütürler. Bunlar, Afrika, Asya, Doğu Avrupa, Latin Amerika ve Karayipler (GRULAC), Batı Avrupa ve diğer gruplardır (WEOG). 

0 yorum:

Bölgesel eylem programı (Regional action programme) nedir?

Etkilenen taraf ülkelerin istişare ve işbirliği ile ulusal programlarının uyumlulaştırılması ve verimliliğinin arttırılmasına katkı sağlamak amacıyla bölgesel düzeyde hazırlanan eylem programlarıdır. 10’uncu madde hükümleri, gereken değişikliklerle bölgesel programlara da uygulanacaktır.

Bu işbirliği, sınırlar ötesi doğal kaynakların sürdürülebilir yönetimi, bilimsel ve teknik işbirliği ve ilgili kurumların güçlendirilmesi için üzerinde mutabık kalınmış müşterek programları da içerebilir.
Global Bilgiler  /  at  01:27  /  No comments

Etkilenen taraf ülkelerin istişare ve işbirliği ile ulusal programlarının uyumlulaştırılması ve verimliliğinin arttırılmasına katkı sağlamak amacıyla bölgesel düzeyde hazırlanan eylem programlarıdır. 10’uncu madde hükümleri, gereken değişikliklerle bölgesel programlara da uygulanacaktır.

Bu işbirliği, sınırlar ötesi doğal kaynakların sürdürülebilir yönetimi, bilimsel ve teknik işbirliği ve ilgili kurumların güçlendirilmesi için üzerinde mutabık kalınmış müşterek programları da içerebilir.

0 yorum:

Bölgesel eylem planı (Regional action plan)

Bölge düzeyinde durumu değiştirme ve daha ileriye götürme yönünde hazırlanan plan.  
Global Bilgiler  /  at  01:26  /  No comments

Bölge düzeyinde durumu değiştirme ve daha ileriye götürme yönünde hazırlanan plan.  

0 yorum:

Bölgesel Ekonomik Entegrasyon Örgütü (Regional Economic Integration Organization)

Belli bir bölgedeki bağımsız devletler tarafından oluşturulan ve bu sözleşme ile düzenlenen konularda yetkili olan ve kendi usulleri uyarınca bu sözleşmeyi imzalamaya, onaylamaya, kabul etmeye ve uygun görmeye veya sözleşmeye katılmaya yetkilendirilmiş olan bir örgütü ifade eder.
Global Bilgiler  /  at  01:24  /  No comments

Belli bir bölgedeki bağımsız devletler tarafından oluşturulan ve bu sözleşme ile düzenlenen konularda yetkili olan ve kendi usulleri uyarınca bu sözleşmeyi imzalamaya, onaylamaya, kabul etmeye ve uygun görmeye veya sözleşmeye katılmaya yetkilendirilmiş olan bir örgütü ifade eder.

0 yorum:

Bölgesel Ekler (Regional Annexes) nedir?

BMÇMS'nin uygulanması ile ilgili olarak mevcut beş adet bölgesel ek, Afrika, Asya, Latin Amerika ve Karayipler, Kuzey Akdeniz ve Orta ve Doğu Avrupa bölgelerini kapsamaktadır.  
Global Bilgiler  /  at  01:22  /  No comments

BMÇMS'nin uygulanması ile ilgili olarak mevcut beş adet bölgesel ek, Afrika, Asya, Latin Amerika ve Karayipler, Kuzey Akdeniz ve Orta ve Doğu Avrupa bölgelerini kapsamaktadır.  

0 yorum:

Bölge (Region) nedir?

Bir veya daha fazla doğal özelliği veya insan faaliyetleri itibariyle çevresindeki sahadan ayrılan bir alan. Bölge ayrımında, kültürel, ekonomik, morfolojik, doğal, fizyografik ve politik ölçütler kullanılır. Coğrafi bölge, iklim bölgesi, ekolojik bölge gibi.  Bölge içinde yeryüzü şekilleri, iklim, gibi farklılıklara dayalı olarak alt bölgeler de ayrılabilir. Örneğin Göller Bölgesi Akdeniz bölgesi içinde bir alt bölgedir.  
Global Bilgiler  /  at  01:21  /  No comments

Bir veya daha fazla doğal özelliği veya insan faaliyetleri itibariyle çevresindeki sahadan ayrılan bir alan. Bölge ayrımında, kültürel, ekonomik, morfolojik, doğal, fizyografik ve politik ölçütler kullanılır. Coğrafi bölge, iklim bölgesi, ekolojik bölge gibi.  Bölge içinde yeryüzü şekilleri, iklim, gibi farklılıklara dayalı olarak alt bölgeler de ayrılabilir. Örneğin Göller Bölgesi Akdeniz bölgesi içinde bir alt bölgedir.  

Posted in: , , , Read Complete Article»

0 yorum:

Böcek öldürücü (pestisit) (Pesticides) nedir?

Hastalık ve zararlıların etkileri önleyen, azaltan veya yok eden kimyasal ve biyolojik bir etken (virüs, bakteri, dezenfektan, gibi). Söz konusu zararlılar, böcekler, bitki patojenleri, otlar, kuşlar, memeliler, balıklar, nemotodlar ve mikroplar olabilir. Pestisitlerin bazıları sağladıkları yararlar dışında bazı olumsuz etkilere (örneğin, insanlar üzerinde zehirleyici etkilere) de sahip olabilirler.  
Global Bilgiler  /  at  01:20  /  No comments

Hastalık ve zararlıların etkileri önleyen, azaltan veya yok eden kimyasal ve biyolojik bir etken (virüs, bakteri, dezenfektan, gibi). Söz konusu zararlılar, böcekler, bitki patojenleri, otlar, kuşlar, memeliler, balıklar, nemotodlar ve mikroplar olabilir. Pestisitlerin bazıları sağladıkları yararlar dışında bazı olumsuz etkilere (örneğin, insanlar üzerinde zehirleyici etkilere) de sahip olabilirler.  

0 yorum:

Böcek (Insect) nedir?

Eklembacaklılardan altı bacaklı, çok kanatlı ve vücutları baş, göğüs ve karın olmak üzere eklemli üç parçadan meydana gelen hayvanlar.  
Global Bilgiler  /  at  01:18  /  No comments

Eklembacaklılardan altı bacaklı, çok kanatlı ve vücutları baş, göğüs ve karın olmak üzere eklemli üç parçadan meydana gelen hayvanlar.  

0 yorum:

Bozulan alan (Degraded land) nedir?

İnsanların neden olduğu süreçler nedeniyle doğal yapı ve verimliliğinin bir bölümünü kaybetmiş alan.
Global Bilgiler  /  at  01:17  /  No comments

İnsanların neden olduğu süreçler nedeniyle doğal yapı ve verimliliğinin bir bölümünü kaybetmiş alan.

0 yorum:

Bozuk orman rehabilitasyonu (Rehabilitation of degraded forest) nedir?

Bozuk veya verimsiz orman alanlarında mevcut türlerden gerekenlerin korunması, aşılanması, canlandırma kesimi, boşluk alanlara ormanlarda tabii olarak yetişen türlerin ekimi ve bu türlerin aşılı veya aşısız fidanlarının dikimi.
Global Bilgiler  /  at  01:15  /  No comments

Bozuk veya verimsiz orman alanlarında mevcut türlerden gerekenlerin korunması, aşılanması, canlandırma kesimi, boşluk alanlara ormanlarda tabii olarak yetişen türlerin ekimi ve bu türlerin aşılı veya aşısız fidanlarının dikimi.

0 yorum:

Bozuk orman (Degraded forest) nedir?

İnsan faaliyetleri nedeniyle, o sahadaki doğal bir orman tipine nazaran, yapı, işlev, tür bileşimi (kompozisyonu) veya verimlilik açısından kayba ve bozuluma uğramış sekonder orman. Bozuk orman sahasından ürün ve hizmetlerin sağlanmasında azalma meydana gelmekte ve bu sahalar biyolojik çeşitliliğin sadece kısıtlı bir bölümünü muhafaza edebilmektedir. Bozuk orman alanlarının biyoçeşitliliği çoğunluğunu alt tabaka örtüsünde yer alan odun dışı bileşenler oluşturmaktadır.
Global Bilgiler  /  at  01:14  /  No comments

İnsan faaliyetleri nedeniyle, o sahadaki doğal bir orman tipine nazaran, yapı, işlev, tür bileşimi (kompozisyonu) veya verimlilik açısından kayba ve bozuluma uğramış sekonder orman. Bozuk orman sahasından ürün ve hizmetlerin sağlanmasında azalma meydana gelmekte ve bu sahalar biyolojik çeşitliliğin sadece kısıtlı bir bölümünü muhafaza edebilmektedir. Bozuk orman alanlarının biyoçeşitliliği çoğunluğunu alt tabaka örtüsünde yer alan odun dışı bileşenler oluşturmaktadır.

0 yorum:

Bozuk makilik (Degraded maquis) nedir?

Fransızcadan gelen bir terim olup, toprağın erozyonla aşırı derecede kayba uğrayıp kayaların yüzeye çıktığı, bozulmuş (degrade olmuş) makilikleri ifade eder. Bozuk makiliklere İspanya'da "Tomillares", Yunanistan'da "Phrygana" adı verilmektedir.   
Global Bilgiler  /  at  01:13  /  No comments

Fransızcadan gelen bir terim olup, toprağın erozyonla aşırı derecede kayba uğrayıp kayaların yüzeye çıktığı, bozulmuş (degrade olmuş) makilikleri ifade eder. Bozuk makiliklere İspanya'da "Tomillares", Yunanistan'da "Phrygana" adı verilmektedir.   

0 yorum:

Bozkır (Steppe) nedir?

Global Bilgiler
1)Tropik bölgeler dışındaki kurak-ılıman bölgeler içinde geniş alanlarda yayılış gösteren, ağaçsız, özellikle kısa ot örtüsüne sahip çayır formasyonu.
2)Ağacın yetişmesi için yeterli yağışın olmadığı yerlerde kurak mevsimin başlaması ile yaşamsal faaliyetlerini tamamlayarak sararan ot topluluğu. İç Anadolu'da Tuz Gölü çevresinde ve Güneydoğu Anadolu'nun güney kesiminde görülen bozkırlar gibi. 

3)Yağışın ağaç yetişmesine yeterli olmadığı kurak ve yarı kurak bölgelerde yer alan, çoğu otsu, yaz başından itibaren sonbahar sonuna kadar çoğu yaşam döngüsünü tamamlayan bitki topluluğu.  
Global Bilgiler  /  at  01:12  /  No comments

Global Bilgiler
1)Tropik bölgeler dışındaki kurak-ılıman bölgeler içinde geniş alanlarda yayılış gösteren, ağaçsız, özellikle kısa ot örtüsüne sahip çayır formasyonu.
2)Ağacın yetişmesi için yeterli yağışın olmadığı yerlerde kurak mevsimin başlaması ile yaşamsal faaliyetlerini tamamlayarak sararan ot topluluğu. İç Anadolu'da Tuz Gölü çevresinde ve Güneydoğu Anadolu'nun güney kesiminde görülen bozkırlar gibi. 

3)Yağışın ağaç yetişmesine yeterli olmadığı kurak ve yarı kurak bölgelerde yer alan, çoğu otsu, yaz başından itibaren sonbahar sonuna kadar çoğu yaşam döngüsünü tamamlayan bitki topluluğu.  

0 yorum:

Boz orman toprağı (Gray forest soil, gray wood soil) nedir?

Açık renkli ağarmış bir A2  horizonu üzerindeki ince bir A1  horizonu, nispeten yüksek baz yüzdesine sahip olup, A2 'den dikkati çekecek miktarda taşınmış silikat killerini içeren B horizonuna sahip topraklardan ibaret zonal bir büyük toprak grubu.  
Global Bilgiler  /  at  01:08  /  No comments

Açık renkli ağarmış bir A2  horizonu üzerindeki ince bir A1  horizonu, nispeten yüksek baz yüzdesine sahip olup, A2 'den dikkati çekecek miktarda taşınmış silikat killerini içeren B horizonuna sahip topraklardan ibaret zonal bir büyük toprak grubu.  

0 yorum:

Boz esmer podsolik toprak (Gray Brown podsolic soil) nedir?

İnce, orta derecede koyu renkli A1 horizonu ve grimsi kahverengi A2 horizonunu, yüksek baz yüzdesine sahip olup önemli miktarda A2 'den taşınmış bulunan silikat killerinin izlediği B horizonunu içeren bir zonal büyük toprak grubu.
Global Bilgiler  /  at  01:07  /  No comments

İnce, orta derecede koyu renkli A1 horizonu ve grimsi kahverengi A2 horizonunu, yüksek baz yüzdesine sahip olup önemli miktarda A2 'den taşınmış bulunan silikat killerinin izlediği B horizonunu içeren bir zonal büyük toprak grubu.

0 yorum:

Boyuna kumul (Longitudinal dune) nedir?

Sırtları hakim rüzgar yönüne paralel olarak uzanan kumullar.  
Global Bilgiler  /  at  01:05  /  No comments

Sırtları hakim rüzgar yönüne paralel olarak uzanan kumullar.  

0 yorum:

Botanik kompozisyon (Botanical composition) nedir?

Bir bitki birliği içinde onu oluşturan bitki türlerinin yüzde oranları. 
Global Bilgiler  /  at  01:04  /  No comments

Bir bitki birliği içinde onu oluşturan bitki türlerinin yüzde oranları. 

0 yorum:

Botanik (Botany) nedir?

 Bitki bilimi. 
Global Bilgiler  /  at  01:02  /  No comments

 Bitki bilimi. 

0 yorum:

Boşaltma kanalları (su yolları) (Discharge channels) nedir?

Toprak koruma sistemi içerisinde; tesviye eğrilerine paralel tarım alanlarında, teraslı arazilerde, çevirme teraslarda ve sulanan sahalarda, yüzey akış sularını, erozyon olmayacak bir hızla, uygun bir boşaltma ayağına taşıyan tesislerdir. Su yollarının boyutları genelde  10 yılda gelmesi muhtemel en yüksek maksimum yağışa göre hesap edilmektedir.
Global Bilgiler  /  at  01:01  /  No comments

Toprak koruma sistemi içerisinde; tesviye eğrilerine paralel tarım alanlarında, teraslı arazilerde, çevirme teraslarda ve sulanan sahalarda, yüzey akış sularını, erozyon olmayacak bir hızla, uygun bir boşaltma ayağına taşıyan tesislerdir. Su yollarının boyutları genelde  10 yılda gelmesi muhtemel en yüksek maksimum yağışa göre hesap edilmektedir.

0 yorum:

Boşaltım (Discharge) nedir?

Bir drenaj sistemindeki belli bir noktadan birim zamanda geçen (boşaltılan) suyun hacmi, örneğin saniyede m3 olarak ifade edilen akış, özellikle sıvı akış oranı.
Global Bilgiler  /  at  00:59  /  No comments

Bir drenaj sistemindeki belli bir noktadan birim zamanda geçen (boşaltılan) suyun hacmi, örneğin saniyede m3 olarak ifade edilen akış, özellikle sıvı akış oranı.

0 yorum:

Borç (Loan) nedir?

Geri ödemesi gereken finansal transferler. 
Global Bilgiler  /  at  00:58  /  No comments

Geri ödemesi gereken finansal transferler. 

0 yorum:

Bonitet (Site quality site index) nedir?

 Orman ekosisteminde yetişme ortamının verimliliği. 
Global Bilgiler  /  at  00:56  /  No comments

 Orman ekosisteminde yetişme ortamının verimliliği. 

0 yorum:

Boğaz (Gorge) nedir?

Yamaçları dik, bazen kayalık olan derin ve dar nehir vadisi.  
Global Bilgiler  /  at  00:55  /  No comments

Yamaçları dik, bazen kayalık olan derin ve dar nehir vadisi.  

Posted in: , , , Read Complete Article»

0 yorum:

BMÇMS Sekretaryası (Secretariat of the UNCCD) nedir?

Çölleşme ile Mücadele Sözleşmesi Taraflar Konferansına, dokümanların hazırlanması, toplantıların düzenlenmesi dahil  hizmetleri sağlama görevini yüklenen ve kurumsal olarak Birleşmiş Milletlere bağlı olan, İdari Sekreter ve personeli.  
Global Bilgiler  /  at  00:54  /  No comments

Çölleşme ile Mücadele Sözleşmesi Taraflar Konferansına, dokümanların hazırlanması, toplantıların düzenlenmesi dahil  hizmetleri sağlama görevini yüklenen ve kurumsal olarak Birleşmiş Milletlere bağlı olan, İdari Sekreter ve personeli.  

0 yorum:

BMÇMS Bilgi Tabanlı Etkileşimli Haritası (UNCCD Knowledge Base Interactive Map) Nedir?

Taraf ülkeler tarafından iki yılda bir BMÇM Sekretaryasına sundukları raporlarda sağlanan bilgi tabanları ve web sayfalarının genel bir açıklamasını sağlayan harita.  
Global Bilgiler  /  at  00:52  /  No comments

Taraf ülkeler tarafından iki yılda bir BMÇM Sekretaryasına sundukları raporlarda sağlanan bilgi tabanları ve web sayfalarının genel bir açıklamasını sağlayan harita.  

0 yorum:

Blok (Block) nedir?

250 mm'den büyük çapta olan köşeli kaya bloklarından oluşan parça.
Global Bilgiler  /  at  00:50  /  No comments

250 mm'den büyük çapta olan köşeli kaya bloklarından oluşan parça.

0 yorum:

Biyotop (habitat) (Biotope) nedir?

Bir canlılar toplumunun, çevresinden oldukça keskin sınırlarla ayrılabilen homojen özellikteki yaşam mekanı. Bios yaşam, hayat tope yer (mekan) anlamında olup, mekandaki canlı ve cansız ortam arasındaki ilişkileri ve bu ortamdaki canlı toplumun kendine özgü yetişme koşullarını kapsar. Habitatın en son alt bölümüdür.  Biyotop çoğunlukla habitat ile eş anlamlı olarak kullanılır. Ancak bazı ülkelerde Biyotop ile habitat farklı kabul edilmekte ve habitat kapsamına belli bir tür veya popülasyon girerken, biyotop ise biyolojik toplumun tümünü kapsamaktadır.  
Global Bilgiler  /  at  00:49  /  No comments

Bir canlılar toplumunun, çevresinden oldukça keskin sınırlarla ayrılabilen homojen özellikteki yaşam mekanı. Bios yaşam, hayat tope yer (mekan) anlamında olup, mekandaki canlı ve cansız ortam arasındaki ilişkileri ve bu ortamdaki canlı toplumun kendine özgü yetişme koşullarını kapsar. Habitatın en son alt bölümüdür.  Biyotop çoğunlukla habitat ile eş anlamlı olarak kullanılır. Ancak bazı ülkelerde Biyotop ile habitat farklı kabul edilmekte ve habitat kapsamına belli bir tür veya popülasyon girerken, biyotop ise biyolojik toplumun tümünü kapsamaktadır.  

0 yorum:

Biyotik faktörler (Biotic factors) nedir?

1) Canlı çevreyi oluşturan bitkiler, hayvanlar, mikroorganizmalar ve insanlar.

2) Organizmaların yaşam faktörlerinde etkili olan özellikler. Orman tahribatı, aşırı hayvan otlatması, regresif süksesyon ile bitkilerin gelmesi, bitkilerin kendi arasındaki rekabet biyotik faktörler kapsamındadır.  
Global Bilgiler  /  at  00:47  /  No comments

1) Canlı çevreyi oluşturan bitkiler, hayvanlar, mikroorganizmalar ve insanlar.

2) Organizmaların yaşam faktörlerinde etkili olan özellikler. Orman tahribatı, aşırı hayvan otlatması, regresif süksesyon ile bitkilerin gelmesi, bitkilerin kendi arasındaki rekabet biyotik faktörler kapsamındadır.  

0 yorum:

Biyotik çevre (Biotical environment) nedir?

Bir ekosistemdeki üretici, tüketici ve ayrıştırıcı olarak faaliyet gösteren tüm canlıların toplu olarak ifadesi.
Global Bilgiler  /  at  00:46  /  No comments

Bir ekosistemdeki üretici, tüketici ve ayrıştırıcı olarak faaliyet gösteren tüm canlıların toplu olarak ifadesi.

0 yorum:

Biyotik (Biotic) nedir?

1) Canlılarla, yaşamla ilgili. Genellikle bir ekosistemdeki biyolojik bileşenleri içerir.

2) Yaşamın, özellikle popülasyonların ve ekosistemlerin tamamı ile alakalı, her bir yönü.  
Global Bilgiler  /  at  00:44  /  No comments

1) Canlılarla, yaşamla ilgili. Genellikle bir ekosistemdeki biyolojik bileşenleri içerir.

2) Yaşamın, özellikle popülasyonların ve ekosistemlerin tamamı ile alakalı, her bir yönü.  

0 yorum:

Biyo teknoloji (Biotechnology) nedir?

1)Özgün bir kullanım amacıyla ürünler veya süreçler meydana getirmek veya var olanları değişime uğratmak üzere biyolojik sistemlerin, canlı organizmaların veya bunların türevlerinin kullanıldığı her türlü teknolojik uygulama.

2)Mikroorganizma, doku kültürü yahut bu organizmaların belirli kısımlarından teknik amaçlarla yararlanmak için biyokimya, mikrobiyoloji ve mühendislik bilim dallarının kombine olarak kullanıldığı biyolojik ilkelere dayalı teknoloji.  
Global Bilgiler  /  at  00:42  /  No comments

1)Özgün bir kullanım amacıyla ürünler veya süreçler meydana getirmek veya var olanları değişime uğratmak üzere biyolojik sistemlerin, canlı organizmaların veya bunların türevlerinin kullanıldığı her türlü teknolojik uygulama.

2)Mikroorganizma, doku kültürü yahut bu organizmaların belirli kısımlarından teknik amaçlarla yararlanmak için biyokimya, mikrobiyoloji ve mühendislik bilim dallarının kombine olarak kullanıldığı biyolojik ilkelere dayalı teknoloji.  

0 yorum:

Biyoteknik yöntemler (Biotechnical methodologies) nedir?

Hedeflenen zararlı türlere karşı, tuzak ve tuzak sistemleri, feromonlar, cezp ediciler, uzaklaştırıcılar, böcek gelişme düzenleyicileri, beslenmeyi ve yumurtlamayı engelleyiciler kullanılarak yapılan mücadele.
Global Bilgiler  /  at  00:41  /  No comments

Hedeflenen zararlı türlere karşı, tuzak ve tuzak sistemleri, feromonlar, cezp ediciler, uzaklaştırıcılar, böcek gelişme düzenleyicileri, beslenmeyi ve yumurtlamayı engelleyiciler kullanılarak yapılan mücadele.

0 yorum:

Biyota (Biota) nedir?

Belli bir alandaki tüm organizmalar (deniz biyotası, kara biyotası gibi).
Global Bilgiler  /  at  00:37  /  No comments

Belli bir alandaki tüm organizmalar (deniz biyotası, kara biyotası gibi).

Posted in: Read Complete Article»

0 yorum:

Biyosfer rezervi (Biosphere reserve) nedir?

1) Bilim, eğitim ve ekolojik bakımdan dünya çapında önem taşıyan az rastlanan canlı türleri ve yaşam mekanı örneklerini barındıran, doğal peyzajlara ait uluslararası bir koruma alanı çeşididir.

2) UNESCO'nun İnsan ve Biyosfer (MAB) Programı altında tesis edilen ve koruma ile kalkınma arasındaki ilişkiyi ortaya koymayı amaçlayan koruma alanları olup, küresel bir ağ vasıtasıyla bağlanan bir biyolojik rezerv alanlar serisini oluştururlar.
Global Bilgiler  /  at  00:36  /  No comments

1) Bilim, eğitim ve ekolojik bakımdan dünya çapında önem taşıyan az rastlanan canlı türleri ve yaşam mekanı örneklerini barındıran, doğal peyzajlara ait uluslararası bir koruma alanı çeşididir.

2) UNESCO'nun İnsan ve Biyosfer (MAB) Programı altında tesis edilen ve koruma ile kalkınma arasındaki ilişkiyi ortaya koymayı amaçlayan koruma alanları olup, küresel bir ağ vasıtasıyla bağlanan bir biyolojik rezerv alanlar serisini oluştururlar.

0 yorum:

Biyosfer (Biosphere) nedir?

Global Bilgiler
Dünya üzerinde hayatın olduğu veya canlıların yaşadığı hidrosfer, litosfer ve atmosferi kapsayan ortam. Bu ortam, geosfer yani taş kürenin üst bölümü ile atmosferin alt katını kapsar. Kara yüzeyinde flora ve fauna zeminin 3 m altı ile 30 m yukarısı arasında bulunan kuşakta yer alır. Biyosfer deniz ve göllerde ise 200 m derinliğe kadar olan sahaları kapsar. Bitkiler besin maddelerinin bir bölümünü litosferdeki topraktan, bir bölümünü atmosferden, bir kısmını da hidrosferden alır. Bitki ayrıştığında ortaya çıkan enerji ve karbon dioksit atmosfere, mineral maddeler toprağa ve suya karışır.  
Global Bilgiler  /  at  00:35  /  No comments

Global Bilgiler
Dünya üzerinde hayatın olduğu veya canlıların yaşadığı hidrosfer, litosfer ve atmosferi kapsayan ortam. Bu ortam, geosfer yani taş kürenin üst bölümü ile atmosferin alt katını kapsar. Kara yüzeyinde flora ve fauna zeminin 3 m altı ile 30 m yukarısı arasında bulunan kuşakta yer alır. Biyosfer deniz ve göllerde ise 200 m derinliğe kadar olan sahaları kapsar. Bitkiler besin maddelerinin bir bölümünü litosferdeki topraktan, bir bölümünü atmosferden, bir kısmını da hidrosferden alır. Bitki ayrıştığında ortaya çıkan enerji ve karbon dioksit atmosfere, mineral maddeler toprağa ve suya karışır.  

0 yorum:

Biyom (Biome) nedir?

1) Sahip olduğu seçkin bitki örtüsü ile karakterize edilen ve yerel iklim koşulları tarafından desteklenen bir yaşayan çevrenin (göknar ormanı veya mera alanı gibi) ana parçası, ana ekolojik birim.

 2) Belli özellikte canlıların barındığı biyolojik birim. Bu birim, damgasını vuran ekolojik faktörlere göre isimlendirilir. İklim koşullarına göre zonobiyomlar ayırt edilir. Bunlar; tropikal yağmur ormanları, sıcak çöller, savan, bozkır, iğne yapraklı orman bölgeleri gibi.  
Global Bilgiler  /  at  00:32  /  No comments

1) Sahip olduğu seçkin bitki örtüsü ile karakterize edilen ve yerel iklim koşulları tarafından desteklenen bir yaşayan çevrenin (göknar ormanı veya mera alanı gibi) ana parçası, ana ekolojik birim.

 2) Belli özellikte canlıların barındığı biyolojik birim. Bu birim, damgasını vuran ekolojik faktörlere göre isimlendirilir. İklim koşullarına göre zonobiyomlar ayırt edilir. Bunlar; tropikal yağmur ormanları, sıcak çöller, savan, bozkır, iğne yapraklı orman bölgeleri gibi.  

0 yorum:

Biyolojik yapı (Biological structure) nedir?

Dere yataklarında sürgün verme yeteneği yüksek canlı bitkilerle yapılan enine yapı.  
Global Bilgiler  /  at  00:30  /  No comments

Dere yataklarında sürgün verme yeteneği yüksek canlı bitkilerle yapılan enine yapı.  

0 yorum:

Biyolojik verimlilik (Biological productivity) nedir?

Bir ekosistemde belli bir zaman sürecinde meydan gelen üretimin miktarı ve oranı. Bu, tek bir organizma, bir popülasyon, tüm topluluklar ve ekosistemler için  geçerli olabilir. Verimlilik birim alanda birim zamanda üretilen kuru madde veya enerji miktarı olarak ifade edilebilir. Sulak alanlarda ise ölçme alan yerine hacım için uygulanır.  
Global Bilgiler  /  at  00:29  /  No comments

Bir ekosistemde belli bir zaman sürecinde meydan gelen üretimin miktarı ve oranı. Bu, tek bir organizma, bir popülasyon, tüm topluluklar ve ekosistemler için  geçerli olabilir. Verimlilik birim alanda birim zamanda üretilen kuru madde veya enerji miktarı olarak ifade edilebilir. Sulak alanlarda ise ölçme alan yerine hacım için uygulanır.  

0 yorum:

Biyolojik üretim (Biological production) nedir?

Bir ekosistem veya bir organizmanın birim alanda, belli bir zamanda büyüme miktarı. Bu miktar bir yılda bir hektar alanda kg olarak ifade edilir. Bazen bu bir günde cm2  alanda gr olarak da belirlenir.  
Global Bilgiler  /  at  00:27  /  No comments

Bir ekosistem veya bir organizmanın birim alanda, belli bir zamanda büyüme miktarı. Bu miktar bir yılda bir hektar alanda kg olarak ifade edilir. Bazen bu bir günde cm2  alanda gr olarak da belirlenir.  

0 yorum:

Biyolojik saat (Biological clock) nedir?

Organizmaların zamana göre yaşamsal faaliyetlerini düzenlemesi. Hayvanların belli zamanlarda çiftleşmeleri, bitkilerin belli bir zaman geldiğinde yaşamsal faaliyetlerine (tomurcuklarını patlatarak vejetasyon dönemlerine) başlamaları.  
Global Bilgiler  /  at  00:26  /  No comments

Organizmaların zamana göre yaşamsal faaliyetlerini düzenlemesi. Hayvanların belli zamanlarda çiftleşmeleri, bitkilerin belli bir zaman geldiğinde yaşamsal faaliyetlerine (tomurcuklarını patlatarak vejetasyon dönemlerine) başlamaları.  

0 yorum:

Biyolojik potansiyel (Biological potential) nedir?

Dış faktörlerin etkileri dikkate alınmaksızın bir canlının üreme, yaşam gücü, rekabet, beslenme gibi yaşam aktiviteleri bakımından sahip olduğu genetik özelliklerinin ve yeteneklerinin toplu halde ifadesidir.  
Global Bilgiler  /  at  00:25  /  No comments

Dış faktörlerin etkileri dikkate alınmaksızın bir canlının üreme, yaşam gücü, rekabet, beslenme gibi yaşam aktiviteleri bakımından sahip olduğu genetik özelliklerinin ve yeteneklerinin toplu halde ifadesidir.  

0 yorum:

Biyolojik mücadele (Biological combating) nedir?

Bitkide zararlı, hastalık ve yabancı otlara karşı diğer canlı organizmaların kullanılmasıyla, zararlı etmenin ekonomik zarar seviyesinin altında tutulabilmesi için yapılan mücadele.
Global Bilgiler  /  at  00:23  /  No comments

Bitkide zararlı, hastalık ve yabancı otlara karşı diğer canlı organizmaların kullanılmasıyla, zararlı etmenin ekonomik zarar seviyesinin altında tutulabilmesi için yapılan mücadele.

0 yorum:

Biyolojik kaynaklar (Biological resources) nedir?

Biyolojik kaynaklar (Biological resources) nedir?

Biyolojik kaynaklar, genetik kaynakları, organizmaları veya parçalarını, popülasyonları veya ekosistemlerin insanlık için halen ya da gelecekte kullanım imkânı veya değeri olan diğer biyotik unsurlarını kapsar.
Global Bilgiler  /  at  00:22  /  No comments

Biyolojik kaynaklar (Biological resources) nedir?

Biyolojik kaynaklar, genetik kaynakları, organizmaları veya parçalarını, popülasyonları veya ekosistemlerin insanlık için halen ya da gelecekte kullanım imkânı veya değeri olan diğer biyotik unsurlarını kapsar.

0 yorum:

Biyolojik eşik değeri (Swell range) nedir?

Canlıların normal olarak yaşamlarını devam ettirmeleri için belirli bir dozu, sınırı olan dış faktörlerin eşik derecesidir. Biyolojik eşik değer aşıldığında canlıların yaşamsal faaliyetleri önemli ölçüde sarsılarak ortadan kalkmaya yüz tutar.  
Global Bilgiler  /  at  00:20  /  No comments

Canlıların normal olarak yaşamlarını devam ettirmeleri için belirli bir dozu, sınırı olan dış faktörlerin eşik derecesidir. Biyolojik eşik değer aşıldığında canlıların yaşamsal faaliyetleri önemli ölçüde sarsılarak ortadan kalkmaya yüz tutar.  

0 yorum:

Biyolojik erozyon (Biologic erosion) nedir?

Hayvanların veya bitkilerin neden olduğu erozyon.  
Global Bilgiler  /  at  00:19  /  No comments

Hayvanların veya bitkilerin neden olduğu erozyon.  

0 yorum:

Biyolojik denge (Biological equilibrium) nedir?

Bir toplum içinde iklim, toprak, topografya ve canlılar arasında dengenin oluşumu.
Global Bilgiler  /  at  00:17  /  No comments

Bir toplum içinde iklim, toprak, topografya ve canlılar arasında dengenin oluşumu.

0 yorum:

Biyolojik degredasyon (biyolojik bozulum) (Biological degradation) nedir?

Mikroorganizmalar tarafından organik maddelerin parçalanması. Aerobik, yani serbest oksijen kullanan bakterilerin metabolizması, parçalanmanın oluşmasında ana rolü üstlenir. Organik maddelerin parçalanması ve ölümü, toprak ve suya besin maddeleri vererek bitkilerin büyümesini artırır, bu durum ise biyosferde hammaddenin yenilenmesini sağlar. Bitkisel maddelerin suda parçalanması da sudaki oksijen ihtiyacının azalmasına neden olur.    
Global Bilgiler  /  at  00:16  /  No comments

Mikroorganizmalar tarafından organik maddelerin parçalanması. Aerobik, yani serbest oksijen kullanan bakterilerin metabolizması, parçalanmanın oluşmasında ana rolü üstlenir. Organik maddelerin parçalanması ve ölümü, toprak ve suya besin maddeleri vererek bitkilerin büyümesini artırır, bu durum ise biyosferde hammaddenin yenilenmesini sağlar. Bitkisel maddelerin suda parçalanması da sudaki oksijen ihtiyacının azalmasına neden olur.    

0 yorum:

Biyolojik değişim (metamorfoz) (Metamorphosis) nedir?

1) Belirli özel bir işlevi görebilmek için canlıdaki ana organlardan birinin tipik şeklinin kalıtsal olarak değişmesidir.

2) Kayaçların yüksek ısı ve basınç etkisi ile iç ve dış yapılarında meydana gelen başkalaşım.  
Global Bilgiler  /  at  00:08  /  No comments

1) Belirli özel bir işlevi görebilmek için canlıdaki ana organlardan birinin tipik şeklinin kalıtsal olarak değişmesidir.

2) Kayaçların yüksek ısı ve basınç etkisi ile iç ve dış yapılarında meydana gelen başkalaşım.  

0 yorum:

Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi (UN Convention on Conservation of Biological Diversity)

1992 yılında Rio’da düzenlenen Dünya Çevre ve Kalkınma Zirvesinde kabul edilen kilit sözleşmelerden biri olup, biyolojik çeşitliliğin korunması, bileşenlerinin sürdürülebilir kullanımı, genetik kaynakların kullanımı ile elde edilen yararların adil ve dengeli paylaşımı hedefleri üzerine inşa edilmiştir.
Taraflar konferansı, yeryüzündeki ana biyomlar için çalışma programları geliştirmiş olup, her program ilgili olduğu biyom için vizyon ve gelecekteki çalışmalara rehberlik sağlayacak temel ilkeleri sağlamaktadır. 
Bu programlar:

1. TarıMsal Biyoçeşitlilik;
2. Kurak Ve Yarı Nemli Alanlar Biyoçeşitliliği;
3. Orman Biyoçeşitliliği;
4. İç Sular Biyoçeşitliliği İçin Hazırlanmıştır.

Global Bilgiler  /  at  00:06  /  No comments

1992 yılında Rio’da düzenlenen Dünya Çevre ve Kalkınma Zirvesinde kabul edilen kilit sözleşmelerden biri olup, biyolojik çeşitliliğin korunması, bileşenlerinin sürdürülebilir kullanımı, genetik kaynakların kullanımı ile elde edilen yararların adil ve dengeli paylaşımı hedefleri üzerine inşa edilmiştir.
Taraflar konferansı, yeryüzündeki ana biyomlar için çalışma programları geliştirmiş olup, her program ilgili olduğu biyom için vizyon ve gelecekteki çalışmalara rehberlik sağlayacak temel ilkeleri sağlamaktadır. 
Bu programlar:

1. TarıMsal Biyoçeşitlilik;
2. Kurak Ve Yarı Nemli Alanlar Biyoçeşitliliği;
3. Orman Biyoçeşitliliği;
4. İç Sular Biyoçeşitliliği İçin Hazırlanmıştır.

0 yorum:

Biyolojik çeşitlilik kaybı (Biodiversity loss) nedir?

İnsanlar, yeryüzüne gelmelerinden ve hayvanları avlamaya, yiyecek ve odun toplamaya başlamalarından itibaren biyolojik çeşitlilik üzerinde etkiler oluşturmuşlardır. Özellikle son iki yüzyıl içinde, insan nüfusundaki artış, doğal kaynakların aşırı tüketimi ve çevrenin tahribatı, küresel biyoçeşitlilikte çok ciddi ve devam eden azalmalara ve bozulmalara neden olmuştur. Bu durum sonucu türler sayıca azalmakta veya kaybolmakta, ekosistemler tahribe uğramakta veya yok olmaktadır.  
Global Bilgiler  /  at  00:01  /  No comments

İnsanlar, yeryüzüne gelmelerinden ve hayvanları avlamaya, yiyecek ve odun toplamaya başlamalarından itibaren biyolojik çeşitlilik üzerinde etkiler oluşturmuşlardır. Özellikle son iki yüzyıl içinde, insan nüfusundaki artış, doğal kaynakların aşırı tüketimi ve çevrenin tahribatı, küresel biyoçeşitlilikte çok ciddi ve devam eden azalmalara ve bozulmalara neden olmuştur. Bu durum sonucu türler sayıca azalmakta veya kaybolmakta, ekosistemler tahribe uğramakta veya yok olmaktadır.  

0 yorum:

30.12.2016

Biyolojik çeşitlilik (Biological diversity) nedir?

Diğerlerinin yanı sıra kara, deniz ve diğer su ekosistemleri ile bu ekosistemlerin bir parçası olduğu ekolojik kompleksler de dahil olmak üzere tüm kaynaklardan canlı organizmalar arasındaki farklılaşma anlamındadır; türlerin kendi içindeki ve türler arasındaki çeşitlilik ve ekosistem çeşitliliği de buna dahildir. Küresel ekonominin tahminen yüzde kırkı biyolojik ürünlere ve süreçlere dayalıdır. Özellikle düşük verimli tarım bölgelerinde yaşayan yoksul halk büyük ölçüde doğal çevre kaynaklarının genetik çeşitliliğine bağımlı bulunmaktadır.  
Global Bilgiler  /  at  23:59  /  No comments

Diğerlerinin yanı sıra kara, deniz ve diğer su ekosistemleri ile bu ekosistemlerin bir parçası olduğu ekolojik kompleksler de dahil olmak üzere tüm kaynaklardan canlı organizmalar arasındaki farklılaşma anlamındadır; türlerin kendi içindeki ve türler arasındaki çeşitlilik ve ekosistem çeşitliliği de buna dahildir. Küresel ekonominin tahminen yüzde kırkı biyolojik ürünlere ve süreçlere dayalıdır. Özellikle düşük verimli tarım bölgelerinde yaşayan yoksul halk büyük ölçüde doğal çevre kaynaklarının genetik çeşitliliğine bağımlı bulunmaktadır.  

0 yorum:

Biyolojik çeşitliliğin korunması (Conservation of biodiversity, biodiversity conservation) nedir?

İnsanların genler, türler ve ekosistemlerle etkileşimlerinin yönetimi suretiyle bugünkü nesillere maksimum faydaları sağlarken, bunların gelecek nesillerin ihtiyaçlarını ve beklentilerini karşılama potansiyelini muhafaza etmektir.   
Global Bilgiler  /  at  23:55  /  No comments

İnsanların genler, türler ve ekosistemlerle etkileşimlerinin yönetimi suretiyle bugünkü nesillere maksimum faydaları sağlarken, bunların gelecek nesillerin ihtiyaçlarını ve beklentilerini karşılama potansiyelini muhafaza etmektir.   

Posted in: Read Complete Article»

0 yorum:

Biyolojik birikim (Bio-accumulation) nedir?

Bazı kirletici maddelerin yoğunluğunun, besin zincirinin birbirini izleyen halkalarında giderek artması olayı.
Global Bilgiler  /  at  23:54  /  No comments

Bazı kirletici maddelerin yoğunluğunun, besin zincirinin birbirini izleyen halkalarında giderek artması olayı.

0 yorum:

Biyokütle yakıtları (Biomass fuels) nedir?

Kendilerini üreten bitki örtüsü korunduğu veya yenilendiği sürece yenilenebilir olan enerji. Örneğin yakacak odun. Bunların fosil yakıtlar yerine kullanılması sera gazı salımlarının azalmasını sağlar. Çünkü biyo yakıtları üreten bitkiler bunların yakılması ile atmosferde oluşan karbon dioksiti tutmaktadırlar.  
Global Bilgiler  /  at  23:53  /  No comments

Kendilerini üreten bitki örtüsü korunduğu veya yenilendiği sürece yenilenebilir olan enerji. Örneğin yakacak odun. Bunların fosil yakıtlar yerine kullanılması sera gazı salımlarının azalmasını sağlar. Çünkü biyo yakıtları üreten bitkiler bunların yakılması ile atmosferde oluşan karbon dioksiti tutmaktadırlar.  

0 yorum:

Biyokütle (Biomass) nedir?

1) Yaşamakta olan veya yakın zaman kadar yaşamış olan organizmalardan meydana gelen biyolojik materyal. Genellikle bitkiler veya bitkisel materyallerden oluşmakta olup, ligninli biyokütle olarak tanımlanır. Bir enerji kaynağı olarak biokütleden, doğrudan yakma veya dolaylı olarak biokütlenin farklı yöntemlerle (termal, kimyasal ve biyokimyasal) değişik biyo yakıt formalarına dönüştürülmesi suretiyle yararlanılabilir.
2) Bir türe veya çeşitli türlerden oluşan bir topluma ait yaşayan organizmaların herhangi bir dönemde sahip olduğu toplam ağırlık. Biyokütle aynı zamanda canlı ağırlık anlamına da gelir. Yani herhangi bir yerin belli bir kesimindeki tüm bitkilerin canlı ağırlığını kapsar. Bu bazen bitkisel ve hayvansal kütle olarak da ifade edilir.

3) Bir arazide birim alanda (veya bir su kütlesinde birim hacimde) yaşamlarını halen sürdüren canlılar ile orada henüz yeni ölmüş canlı kalıntılarının ve oradaki canlılardan hasat edilen (veya avlanan) ürünlerin, ele alınan belirli bir zamanda mevcut olan toplam miktarı. Biyokütle, genellikle kuru ağırlık olarak belirtilir ve o alanda üretilen “enerji” miktarının (ekosistem verimliliğinin) bir ölçütü olarak kabul edilir.
Global Bilgiler  /  at  23:47  /  No comments

1) Yaşamakta olan veya yakın zaman kadar yaşamış olan organizmalardan meydana gelen biyolojik materyal. Genellikle bitkiler veya bitkisel materyallerden oluşmakta olup, ligninli biyokütle olarak tanımlanır. Bir enerji kaynağı olarak biokütleden, doğrudan yakma veya dolaylı olarak biokütlenin farklı yöntemlerle (termal, kimyasal ve biyokimyasal) değişik biyo yakıt formalarına dönüştürülmesi suretiyle yararlanılabilir.
2) Bir türe veya çeşitli türlerden oluşan bir topluma ait yaşayan organizmaların herhangi bir dönemde sahip olduğu toplam ağırlık. Biyokütle aynı zamanda canlı ağırlık anlamına da gelir. Yani herhangi bir yerin belli bir kesimindeki tüm bitkilerin canlı ağırlığını kapsar. Bu bazen bitkisel ve hayvansal kütle olarak da ifade edilir.

3) Bir arazide birim alanda (veya bir su kütlesinde birim hacimde) yaşamlarını halen sürdüren canlılar ile orada henüz yeni ölmüş canlı kalıntılarının ve oradaki canlılardan hasat edilen (veya avlanan) ürünlerin, ele alınan belirli bir zamanda mevcut olan toplam miktarı. Biyokütle, genellikle kuru ağırlık olarak belirtilir ve o alanda üretilen “enerji” miktarının (ekosistem verimliliğinin) bir ölçütü olarak kabul edilir.

0 yorum:

Biyokapasite (Bio-capacity) nedir?

Ekosistemlerin yararlı biyolojik materyalleri üretme ve insanlar tarafından yaratılan atık materyalleri absorbe etme kapasitesi. Bir arazinin biyo kapasitesi, aktüel fiziki alanının, hasılat faktörü ve uygun eşdeğerlik (ekivalens) faktörü ile çarpılması suretiyle hesaplanır.  
Global Bilgiler  /  at  23:45  /  No comments

Ekosistemlerin yararlı biyolojik materyalleri üretme ve insanlar tarafından yaratılan atık materyalleri absorbe etme kapasitesi. Bir arazinin biyo kapasitesi, aktüel fiziki alanının, hasılat faktörü ve uygun eşdeğerlik (ekivalens) faktörü ile çarpılması suretiyle hesaplanır.  

0 yorum:

Biyo jeomorfoloji (Bio-geomorphology) nedir?

Canlılar ile yüzey şekilleri arasındaki ilişkiyi inceleyen bilim dalı.

Jeomorfoloji ile biyoloji arasındaki ilişki iki açıdan ele alınır: 
(i) Yüzey şekilleri ve jeomorfolojinin canlıların dağılışı ve gelişimi üzerinde etkisi; 
(ii) Bitki, hayvan ve mikroorganizmaların yüzey şekilleri üzerindeki etkisi ve buna bağlı oluşan özel arazi şekilleri. Dağlık kesimlerdeki yükselti ve bakı koşullarının farklı bitki türlerinin yayılması ve gelişmesi üzerinde önemli etkisi bulunmaktadır. Bunların tipik örneklerini ülkemizde görmek mümkündür.
Global Bilgiler  /  at  23:43  /  No comments

Canlılar ile yüzey şekilleri arasındaki ilişkiyi inceleyen bilim dalı.

Jeomorfoloji ile biyoloji arasındaki ilişki iki açıdan ele alınır: 
(i) Yüzey şekilleri ve jeomorfolojinin canlıların dağılışı ve gelişimi üzerinde etkisi; 
(ii) Bitki, hayvan ve mikroorganizmaların yüzey şekilleri üzerindeki etkisi ve buna bağlı oluşan özel arazi şekilleri. Dağlık kesimlerdeki yükselti ve bakı koşullarının farklı bitki türlerinin yayılması ve gelişmesi üzerinde önemli etkisi bulunmaktadır. Bunların tipik örneklerini ülkemizde görmek mümkündür.

0 yorum:

Biyogenesis (Biogenesis) nedir?

Belli bir habitatta bitki ve hayvanlardan oluşan toplumun tasvirini kapsayan Biyo-coğrafya terimi.
Global Bilgiler  /  at  23:41  /  No comments

Belli bir habitatta bitki ve hayvanlardan oluşan toplumun tasvirini kapsayan Biyo-coğrafya terimi.

0 yorum:

Biyo gösterge (canlı gösterge) (Bio-indicator) nedir?

Bir ortamda bulunuşları, bollukları, iyi gelişim göstermeleri, belirli koşullarda ortadan kaybolmalarıyla, belirli yetişme ortamı koşulları hakkında bir yargıya varma olanağı sağlayan canlı türlerdir. Örneğin, bir ortamın toprak reaksiyonu, tuzluluğu, nemliliği, ışık, sıcaklık ve su ilişkileri veya hava kirliliği konusunda bir yargıya varmayı sağlayan bitki türleri vardır. Bu türler canlı gösterge (biyo-indikatör) olarak nitelendirilir. Biyo-indikatörler, özellikle çevreye olan baskıların değerlendirilmesinde büyük bir önem taşımaktadır. Bazı ekolojik baskılara, örneğin havanın SO2  ile kirlenmesine duyarlı olan bazı bitkiler, sararmak, gelişim anormalliği göstermek, hastalanmak, hatta ölerek bu duruma bir tepki gösterirler.   
Global Bilgiler  /  at  23:40  /  No comments

Bir ortamda bulunuşları, bollukları, iyi gelişim göstermeleri, belirli koşullarda ortadan kaybolmalarıyla, belirli yetişme ortamı koşulları hakkında bir yargıya varma olanağı sağlayan canlı türlerdir. Örneğin, bir ortamın toprak reaksiyonu, tuzluluğu, nemliliği, ışık, sıcaklık ve su ilişkileri veya hava kirliliği konusunda bir yargıya varmayı sağlayan bitki türleri vardır. Bu türler canlı gösterge (biyo-indikatör) olarak nitelendirilir. Biyo-indikatörler, özellikle çevreye olan baskıların değerlendirilmesinde büyük bir önem taşımaktadır. Bazı ekolojik baskılara, örneğin havanın SO2  ile kirlenmesine duyarlı olan bazı bitkiler, sararmak, gelişim anormalliği göstermek, hastalanmak, hatta ölerek bu duruma bir tepki gösterirler.   

0 yorum:

Biyo-güvenlik (Biosafety) nedir?

1) İnsan, hayvan ve bitki sağlığı ile çevre ve biyolojik çeşitliliği korumak için GDO'lar ve ürünleri ile ilgili faaliyetlerin güvenli bir şekilde yapılması.

2) Bitki genetik kaynaklarını, bitki, hayvan ve insan sağlığını veya çevreyi olumsuz olarak etkileyebilecek biyo teknoloji uygulamalar, transgenik bitkiler ile diğer organizmaların ve özellikle mikroorganizmaların çevreye salınması konusunda gerçekleştirilecek güvenlik tedbirleri.  
Global Bilgiler  /  at  23:37  /  No comments

1) İnsan, hayvan ve bitki sağlığı ile çevre ve biyolojik çeşitliliği korumak için GDO'lar ve ürünleri ile ilgili faaliyetlerin güvenli bir şekilde yapılması.

2) Bitki genetik kaynaklarını, bitki, hayvan ve insan sağlığını veya çevreyi olumsuz olarak etkileyebilecek biyo teknoloji uygulamalar, transgenik bitkiler ile diğer organizmaların ve özellikle mikroorganizmaların çevreye salınması konusunda gerçekleştirilecek güvenlik tedbirleri.  

0 yorum:

Biyogenetik rezervler (Biyogenetik koruma alanları) (Biogenetic reserves) Nedir?

1) Soyu tükenmekte, ya da genetik çeşitliliği çok azalmakta olan tür ve tür toplumlarının korunması için uluslararası kriterlere göre ayrılmış koruma alanlarıdır.

2) Yasal bir statü ile korunması güvence altına alınmış, bir veya birden çok nadir ve geleceği tehlikede olan yaşam ortamlarıyla karakterize edilen ekosistemler veya ekosistemlerin belirli kısımlarıdır. 
Global Bilgiler  /  at  23:36  /  No comments

1) Soyu tükenmekte, ya da genetik çeşitliliği çok azalmakta olan tür ve tür toplumlarının korunması için uluslararası kriterlere göre ayrılmış koruma alanlarıdır.

2) Yasal bir statü ile korunması güvence altına alınmış, bir veya birden çok nadir ve geleceği tehlikede olan yaşam ortamlarıyla karakterize edilen ekosistemler veya ekosistemlerin belirli kısımlarıdır. 

0 yorum:

Biyofizik (Biophysics) Nedir?

Biyolojik yapılar ve süreçlerle ilgili çalışmalarda fizik metotlarını kullanan biyoloji dalı. 
Global Bilgiler  /  at  23:33  /  No comments

Biyolojik yapılar ve süreçlerle ilgili çalışmalarda fizik metotlarını kullanan biyoloji dalı. 

0 yorum:

Türkiye’nin Hayvancılık Durumu


HAYVANCILIĞIN COĞRAFİ DAĞILIŞI:
BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK
İNEK
Büyük baş hayvanlar içinde en fazla sığır(inek, öküz ,dana, manda) yetiştiriciliği vardır. Sığırlar içinde de en fazla inek yetiştirilmektedir. Bütün bölgelerimizde inek yetiştiriciliği vardır. Ama en fazla Karadeniz Bölgesinin kıyı kesimi ile Doğu Anadolu Bölgesinde Erzurum-Kars Bölümünde gelişmiştir. Karadeniz Bölgesinde gelişmesi yağışların fazla olmasından dolayı çayırların fazla olmasıdır. Erzurum-Kars bölümünde gelişmesi yaz yağışlarıyla oluşan gür ot ve çayırlıklardır. İnek yetiştiriciliği ayrıca şeker fabrikaları çevresinde de gelişmiştir. Şeker Pancarı küspesinin hayvan yemi olarak kullanılmasından dolayı.
MANDA
Bol sulu bataklık ve göl kenarlarında beslenir. Yurdumuzda başta Karadeniz Bölgesi kıyı kesimi olmak üzere G.Marmara Bölümünde yetiştiriciliği yaygındır. Et kalitesi düşük olduğundan yetiştiriciliği fazla gelişmemiştir.
Büyükbaş hayvancılık Doğu Bölgelerimizde mera hayvancılığı şeklinde iken Batı Bölgelerimizde ahır hayvancılığı şeklindedir
KÜÇÜKBAŞ HAYVANCILIK
KOYUN
Bozkırların hayvanıdır. Hafif dalgalı düzlüklerde iyi yetişir. Türkiye’nin iklim şartları genelde koyun yetiştiriciliğine elverişlidir. Düşük sıcaklık sebebiyle Doğu Anadolu Bölgesinin doğusunda yetiştiriciliği gelişmemiştir. Ayrıca Doğu Karadeniz Bölümünün kıyı kesiminde yüksek nem ve gür çayırlardan dolayı koyun yetiştirilmez. En fazla koyun yetiştiren bölgemiz İç Anadolu’dur. Bozkırların geniş alan kaplamasından dolayı. Doğu Anadolu Bölgesi (batısı) ve G.Doğu Anadolu Bölgeleri de koyun yetiştiriciliği gelişmiştir.
Koyun Türleri:
• Kıvırcık: Soğuğa dayanıklı değildir. Et verimi yüksektir. Marmara ve Ege Bölgelerinde yetiştirilir.
• Dağlıç: Ege ve İç Batı Anadolu’da yetiştirilir.
• Karaman: Ege, İç, Doğu ve G.Doğu Anadolu Bölgelerinde yetiştirilir.
• Sakız ve Merinos: G.Marmara Bölümünde yetiştirilir. Merinos yünü için yetiştirilmektedir.
KIL KEÇİSİ
Dağlık bölgelerin hayvanıdır. Ağaçların filizlerini yemek suretiyle beslenir. Ormanlara zarar verdiği için sayılarının azaltılması yoluna gidilmektedir. En fazla Akdeniz Bölgesi ile Doğu Anadolu Bölgelerinde yetiştirilir.
TİFTİK KEÇİSİ (Ankara Keçisi)
Tiftiği için yetiştirilmektedir. Yurdumuzda Ankara- Konya çevresi ile G.Doğu Anadolu Bölgesinde Siirt çevresinde yetiştirilmektedir.
Sağılan ve kesilen hayvan sayısı az; üretilen süt ve et miktarı fazla ise orada Büyük baş hayvancılık (inek yetiştiriciliği) gelişmiştir. Sağılan ve kesilen hayvan sayısı fazla iken ; üretilen et ve süt miktarı az ise Küçük baş hayvancılık gelişmiştir( Koyun yetiştiriciliği).

KÜMES HAYVANCILIĞI 
Kümes hayvanları içinde en fazla yetiştirilen tavuktur. Kümes hayvancılığı bütün bölgelerimizde yapılabilmektedir. Ama en fazla Marmara ve Ege Bölgelerinde gelişmiştir. İstanbul, İzmir, Manisa, Balıkesir, Ankara gibi büyük kentler çevresinde gelişmiştir.
ARICILIK
Bal, bal mumu, polen ,arı sütü elde etmek için arıcılık bütün bölgelerimizde yapılabilmektedir. En fazla Ege ve Doğu Anadolu Bölgelerinde gelişmiştir. Muğla, Manisa,İzmir, Balıkesir,Çanakkale, Ağrı, Erzurum, Hakkari, Rize (Anzer yöresinin balları çok ünlüdür.) ,Artvin , Ordu önemli bal üretim merkezlerimizdir.
Türkiye değişik iklim bölgeleri ve coğrafyasından dolayı çok zengin ve çeşitli arı florasına sahiptir. Bu özelliği nedeni ile Çin, ABD ve Meksika’dan sonra koloni varlığı açısından 3.5 milyon adet koloni ile dünyada 4. sırada yer almaktadır. Türkiye’nin toplam bal üretimi 65.000 tondur. Bunun 4.000 – 8.000 tonu dış satıma gitmektedir. Halen 38.000 aile arıcılık yaparak, bal ve diğer arı ürünlerini üretmektedir. Bu ailelerin 10.000 adedi geçimini sadece arıcılıktan sağlamakta, diğer 28.000 aile ise yan gelir olarak arı ürünleri üretmektedir.
Ancak ülkede koloni başına ortalama bal verimi 15 – 17 kg civarında olup, arıcılıkta gelişmiş ülkelerdeki verimin 1 / 3′ ü kadardır.
İPEK BÖCEKÇİLİĞİ
İpek böceği yetiştirme ve kozasından ipek elde etme faaliyetidir.Dut yaprağı yemek suretiyle beslenir. En fazla G.Marmara’da gelişmiştir. Bursa, Balıkesir, Bilecik çevresinde çok gelişmiştir. İpekli dokumada ise Bursa-Gemlik-İstanbul gelişmiştir.

BALIKÇILIK
Yurdumuzun etrafı denizlerle çevrili, birçok akarsu ve tatlı su gölümüz olmasına rağmen balıkçılık gelişmemiştir.
Balıkçılığın Gelişmemesinin Sebepleri:
•Denizlerimizin balık bakımından zengin olmaması.
•Açık deniz (Okyanus) balıkçılığının yapılmayışı.
•Taşıma ve depolama imkanlarının yetersizliği.
•Zararlı avlanma yöntemlerinin uygulanması (dinamit patlatma, trol avcılığı gibi)
•Denizlerimizdeki kirlenmenin önlenememesi.
Türkiye’de balık üretimi en çok Karadeniz’den sağlanır (%67), onu %13’le Ege Denizi, %11’le Marmara Denizi ve %9 ile Akdeniz takip eder.
Bodrum kıyılarında sünger avcılığı gelişmiştir. Japonya ve Norveç’te balıkçılık çok gelişmiştir. 
Sebepleri : Okyanus akıntılarının karşılaşma alanında olması, iklim ve yer şekillerinin tarımı olumsuz yönde etkilemesidir.
Global Bilgiler  /  at  19:00  /  No comments


HAYVANCILIĞIN COĞRAFİ DAĞILIŞI:
BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK
İNEK
Büyük baş hayvanlar içinde en fazla sığır(inek, öküz ,dana, manda) yetiştiriciliği vardır. Sığırlar içinde de en fazla inek yetiştirilmektedir. Bütün bölgelerimizde inek yetiştiriciliği vardır. Ama en fazla Karadeniz Bölgesinin kıyı kesimi ile Doğu Anadolu Bölgesinde Erzurum-Kars Bölümünde gelişmiştir. Karadeniz Bölgesinde gelişmesi yağışların fazla olmasından dolayı çayırların fazla olmasıdır. Erzurum-Kars bölümünde gelişmesi yaz yağışlarıyla oluşan gür ot ve çayırlıklardır. İnek yetiştiriciliği ayrıca şeker fabrikaları çevresinde de gelişmiştir. Şeker Pancarı küspesinin hayvan yemi olarak kullanılmasından dolayı.
MANDA
Bol sulu bataklık ve göl kenarlarında beslenir. Yurdumuzda başta Karadeniz Bölgesi kıyı kesimi olmak üzere G.Marmara Bölümünde yetiştiriciliği yaygındır. Et kalitesi düşük olduğundan yetiştiriciliği fazla gelişmemiştir.
Büyükbaş hayvancılık Doğu Bölgelerimizde mera hayvancılığı şeklinde iken Batı Bölgelerimizde ahır hayvancılığı şeklindedir
KÜÇÜKBAŞ HAYVANCILIK
KOYUN
Bozkırların hayvanıdır. Hafif dalgalı düzlüklerde iyi yetişir. Türkiye’nin iklim şartları genelde koyun yetiştiriciliğine elverişlidir. Düşük sıcaklık sebebiyle Doğu Anadolu Bölgesinin doğusunda yetiştiriciliği gelişmemiştir. Ayrıca Doğu Karadeniz Bölümünün kıyı kesiminde yüksek nem ve gür çayırlardan dolayı koyun yetiştirilmez. En fazla koyun yetiştiren bölgemiz İç Anadolu’dur. Bozkırların geniş alan kaplamasından dolayı. Doğu Anadolu Bölgesi (batısı) ve G.Doğu Anadolu Bölgeleri de koyun yetiştiriciliği gelişmiştir.
Koyun Türleri:
• Kıvırcık: Soğuğa dayanıklı değildir. Et verimi yüksektir. Marmara ve Ege Bölgelerinde yetiştirilir.
• Dağlıç: Ege ve İç Batı Anadolu’da yetiştirilir.
• Karaman: Ege, İç, Doğu ve G.Doğu Anadolu Bölgelerinde yetiştirilir.
• Sakız ve Merinos: G.Marmara Bölümünde yetiştirilir. Merinos yünü için yetiştirilmektedir.
KIL KEÇİSİ
Dağlık bölgelerin hayvanıdır. Ağaçların filizlerini yemek suretiyle beslenir. Ormanlara zarar verdiği için sayılarının azaltılması yoluna gidilmektedir. En fazla Akdeniz Bölgesi ile Doğu Anadolu Bölgelerinde yetiştirilir.
TİFTİK KEÇİSİ (Ankara Keçisi)
Tiftiği için yetiştirilmektedir. Yurdumuzda Ankara- Konya çevresi ile G.Doğu Anadolu Bölgesinde Siirt çevresinde yetiştirilmektedir.
Sağılan ve kesilen hayvan sayısı az; üretilen süt ve et miktarı fazla ise orada Büyük baş hayvancılık (inek yetiştiriciliği) gelişmiştir. Sağılan ve kesilen hayvan sayısı fazla iken ; üretilen et ve süt miktarı az ise Küçük baş hayvancılık gelişmiştir( Koyun yetiştiriciliği).

KÜMES HAYVANCILIĞI 
Kümes hayvanları içinde en fazla yetiştirilen tavuktur. Kümes hayvancılığı bütün bölgelerimizde yapılabilmektedir. Ama en fazla Marmara ve Ege Bölgelerinde gelişmiştir. İstanbul, İzmir, Manisa, Balıkesir, Ankara gibi büyük kentler çevresinde gelişmiştir.
ARICILIK
Bal, bal mumu, polen ,arı sütü elde etmek için arıcılık bütün bölgelerimizde yapılabilmektedir. En fazla Ege ve Doğu Anadolu Bölgelerinde gelişmiştir. Muğla, Manisa,İzmir, Balıkesir,Çanakkale, Ağrı, Erzurum, Hakkari, Rize (Anzer yöresinin balları çok ünlüdür.) ,Artvin , Ordu önemli bal üretim merkezlerimizdir.
Türkiye değişik iklim bölgeleri ve coğrafyasından dolayı çok zengin ve çeşitli arı florasına sahiptir. Bu özelliği nedeni ile Çin, ABD ve Meksika’dan sonra koloni varlığı açısından 3.5 milyon adet koloni ile dünyada 4. sırada yer almaktadır. Türkiye’nin toplam bal üretimi 65.000 tondur. Bunun 4.000 – 8.000 tonu dış satıma gitmektedir. Halen 38.000 aile arıcılık yaparak, bal ve diğer arı ürünlerini üretmektedir. Bu ailelerin 10.000 adedi geçimini sadece arıcılıktan sağlamakta, diğer 28.000 aile ise yan gelir olarak arı ürünleri üretmektedir.
Ancak ülkede koloni başına ortalama bal verimi 15 – 17 kg civarında olup, arıcılıkta gelişmiş ülkelerdeki verimin 1 / 3′ ü kadardır.
İPEK BÖCEKÇİLİĞİ
İpek böceği yetiştirme ve kozasından ipek elde etme faaliyetidir.Dut yaprağı yemek suretiyle beslenir. En fazla G.Marmara’da gelişmiştir. Bursa, Balıkesir, Bilecik çevresinde çok gelişmiştir. İpekli dokumada ise Bursa-Gemlik-İstanbul gelişmiştir.

BALIKÇILIK
Yurdumuzun etrafı denizlerle çevrili, birçok akarsu ve tatlı su gölümüz olmasına rağmen balıkçılık gelişmemiştir.
Balıkçılığın Gelişmemesinin Sebepleri:
•Denizlerimizin balık bakımından zengin olmaması.
•Açık deniz (Okyanus) balıkçılığının yapılmayışı.
•Taşıma ve depolama imkanlarının yetersizliği.
•Zararlı avlanma yöntemlerinin uygulanması (dinamit patlatma, trol avcılığı gibi)
•Denizlerimizdeki kirlenmenin önlenememesi.
Türkiye’de balık üretimi en çok Karadeniz’den sağlanır (%67), onu %13’le Ege Denizi, %11’le Marmara Denizi ve %9 ile Akdeniz takip eder.
Bodrum kıyılarında sünger avcılığı gelişmiştir. Japonya ve Norveç’te balıkçılık çok gelişmiştir. 
Sebepleri : Okyanus akıntılarının karşılaşma alanında olması, iklim ve yer şekillerinin tarımı olumsuz yönde etkilemesidir.

0 yorum:

Köyden Küçük Kırsal Yerleşim Çeşitleri


1-Mahalle

Birden fazla iskan grubunun birleşmesi ile meydana gelmiş bir yerleşme ünitesidir. Mahalle sadece kır iskanı içinde bulunan bir sistem değildir. Nitekim en ufak kasabadan en büyük şehrin içine kadar idari bir sistem olarak girmiştir. Mahalle şu şekilde tarif edilebilir; ister tek bir ailenin fertleri veya aynı kökten gelen akrabalar olsun, isterse fertler arasında bir akrabalık bağı mevcut olmasın, birbirleri ile sosyo-ekonomik bağlar kurmuş, karşılıklı bir dayanışma sistemine ulaşmış kişilerin, birbirine uzak veya yakın mesafede tesis ettikleri meskenlerin oluşturduğu iskan şeklidir.

Bir mahallede birkaç iskan grubu bulunabildiği gibi, bu gruplar arasına serpilmiş iskan çekirdekleri de mevcut olabilir. Fakat önemli olan aileler arasında bir bağın mevcut olmasıdır. Tek bir iskan çekirdeğinin gelişmesi ile oluşan mahallelerde bu bağ akrabalık nedeniyle daha da güçlüdür ve bu tip mahalleler çoğunlukla ecdat isimlerini taşırlar. Ancak büyük bir aile ile akraba olmayan bazı aileler de aynı mahalle içinde yer alabilirler.

Mahalle konusunda dikkati çeken bir başka husus da “aşağı” ve “yukarı mahalle” kavramlarıdır. Bu durum, aynı mahallenin insanlarının biri yazlık, diğeri kışlık olmak üzere iki ayrı yerde mahalleye sahip olmalarından dolayı meydana gelmiştir.

Bu çift iskan arasındaki mesafe 250-300 m. den başlar ve birkaç km’yi bulabilir. Benzer şekilde bir mahallede nüfusun artması nedeniyle geçim sahasının dar gelmeye başlaması ile birinci mahalleye ek bir yerleşme sahası daha açmakla da aynı ismi taşıyan bir başka mahalle meydana gelebilir.

Mahalleler de toplu, dağınık ve gevşek olmak üzere çeşitli gruplara ayrılabilirler. Ülkemizde gevşek ve dağınık dokulu mahalleler Karadeniz bölgesinde, buna karşılık toplu strüktüre sahip mahalleler ise Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve kısmen Akdeniz bölgelerinde bulunurlar.

2-Çiftlik

Çiftlik çok köklü ve oldukça yaygın bir iskan şeklidir. Türkiye içinde yaygın olduğu bölgeler başta Trakya olmak üzere Marmara Bölgesi, Ege, Akdeniz ve İç Anadolu’dur. Çiftliğin genişçe bir toprak mülkiyeti içinde bir veya birkaç ailenin hem geçimini hem de ikametini sağlayan bir yerleşme şekli olduğu söylenebilir. Türkiye’de çiftlikleri sosyal ve ekonomik yapıları bakımından üçe ayırmak mümkündür.

• Tamamen hayvancılık yapılan ve dolayısıyla sahaları çok geniş olanlar.
• Hem hayvancılık hem de tarla tarımı yapılan çiftlikler.
• Sadece tarla tarımı ile karakterize olan ve geçim sahaları nisbeten dar olan çiftlikler.

Çiftlikler çoğunlukla sürekli oturulan yerleşme şekilleri olmalarına karşın bazen yılın belirli dönemlerinde yerleşilen çiftliklere de rastlanılır. Bu tür geçici çiftliklere “ova” adı verilir ve daha ziyade Batı Anadolu’da yaygındırlar. Ova’lar genellikle ufak çaplı çiftliklerdir ve fazlaca bakım ve emek isteyen pamuk, tütün gibi bitkilerin üretimine yöneliktirler. Ova’lara ilkbaharda tarlaların ekime hazırlanması esnasında yerleşilir, yazın tüm canlılık devam eder ve ürünün derlenip, pazara sevk edilmesi ile ova sakinleri köylerine dönerler.

Çiflikler, içinde bulunduğumuz yüzyılda sayı bakımından çok azalmışlardır. Oysa 18. ve 19. yy.’larda özellikle Trakya’da kır iskanının temelini çiftlikler meydana getiriyordu. Ancak 19. yy’da Trakya’nın Balkan göçmenlerinin yerleşimine açılması nedeni ile büyüyerek köy karakterine bürünmüşlerdir. Günümüz çiftlikleri sayı itibariyle azalmalarının yanısıra saha bakımından da küçülmüşlerdir. Fakat artık hemen her çiftlikte ufak çaplı bir de atölye yer almaktadır. Böylece bugünün çiftlikleri adeta A.B.D.’nin “farmstead”larını andırırlar.

3-Mezra

Mezra Anadolu’nun doğu yarısının en tipik yerleşme şekillerinden biridir. Özellikle Siirt, Batman, Mardin, Diyarbakır, Bingöl, Elazığ, Tunceli, Malatya, Kahramanmaraş, Urfa ve Sivas illerinin sınırları içinde kalan sahalarda yoğunluk gösterirler. Mezranın kuruluş yeri tamamıyla topoğrafya ile ilgili olup, röliyefin arızalandığı, platoların sıkça yarıldığı, oldukça engebeli, bu nedenle geçim sahasının dar olduğu kesimlerde sayıları son derece fazladır.

Mezraların tanımı ise şu şekilde yapılabilir. Kabaca 50 kişiden fazla nüfusu geçindiremeyecek kadar küçük bir alanda ve bağlı bulunduğu köyün idari sınırları içinde olmasına rağmen, köyde yaşayanların daimi olarak kullandığı sahaların dışında kalan ve o sahadan mutlaka bir röliyef ile ayrılmış başka bir geçim sahasında, çoğunlukla tarım yapılan bir yerleşme ünitesidir. Mezraların çoğu bir veya birkaç kişiye aittir. Oysa bağlı bulunduğu köyde hemen herkesin ufak veya büyük bir toprağı mevcuttur. Mezranın sahibi genellikle eski oymak veya boy beylerinin sülalesinden gelir ve o mezranın bağlı olduğu köyde ikamet eder. Köyde de genişçe bir toprağı vardır. Dolayısıyla mezrasını işletecek zamanı ve imkanı pek bulamaz. Bu nedenle mezralar çoğunlukla kiracılar tarafından işletilir ki, bunlara “yarıcı” ismi verilmektedir. Bazı mezralar yarıcıya verilmeyip, sahipleri tarafından sayfiye amaçlı olarak da kullanılırlar. Mezraların kuruluş aşamasında 2-3 hane mevcuttur. Zamanla nüfus ve hane sayısı artarsa mezra artık karakterini kaybederek bağımsız bir köye dönüşebilir. Nitekim Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki pek çok köyün kökeninin, gelişme imkanı bulmuş eski mezralar olduğu bilinmektedir.

4-Kom

Anadolu’nun doğu yarısına mahsus bir başka iskan şekli de kom’dur. Aslında mezraya oldukça benzemekle birlikte kendisine has bazı özellikleri vardır. Komları mezradan ayıran ana karakteri, hayvancılığın ağırlığının hissedilmesidir. Nitekim kom’u; köy sahasının dışında hayvan beslemek için yapılmış birkaç ağıl ve çoban kulübesinden oluşan bir iskan şekli olarak tarif etmek mümkündür. Öte yandan komlar mezralara nazaran çok daha küçük sahalarda yeralmışlardır. Komlarda meskenlerin çoğu ağıllardan müteşekkildir. Hatta çok basitlerinde çobanın barınacağı ayrı bir mesken dahi yoktur ve çoban da ağılların içinde kalır. Ancak aynı çatı altında olmasına rağmen çoban için yapılmış ufak bir ocak ve hayvanlardan ayrılması için zeminin yükseltilmesi ile oluşturulmuş, nisbeten yüksek bir yer mevcuttur. Buna “seki” adı verilir. Komlar da mezralar gibi çoğunlukla kiraya verilirler. Komlar yaz devresinde genellikle boştur. Çünkü hayvanlar ilkbaharda kiralanan meralara götürülürler ve ancak kış başında kom’a geri dönülür.

5-Divan

Kuzeybatı Anadolu’da Samsun-Bolu-İstanbul üçgeni içinde kalan sahada bulunan ve kendine has bir idari sistemin meydana getirdiği köyaltı iskan şeklidir. Ancak gerek şekil gerekse isim bakımından eski özelliği devam eden divanlar sadece Kocaeli yarımadasında bulunur. Özellikle Kaynarca kazasında divanlar çok yaygındır. Divanlar birden fazla mahallenin toplanmasıyla oluşmuş bir yerleşme şeklidir. Mahalleler grubu olarak da nitelendirilebilirler. Her bir mahalle genellikle tek bir ailenin üremesinden meydana gelmiştir. Divan içindeki bir mahallede oturan muhtar ve diğer mahallerin de katılımıyla oluşturulmuş bir ihtiyar heyeti tarafından idare edilmektedir. Muhtar hangi mahalleden seçilmiş ise muhtarlık oraya taşınmaktadır.

6-Yayla

Türkiye’nin en yaygın köyaltı yerleşme şekli yayla olup, bölge ayırdetmeksizin hemen her köyümüzün, kasabamızın, hatta bazen şehirlerimizin dahi birer yaylası vardır.

Yayla en basit görünümü ile insanların yılın en sıcak aylarını geçirdikleri bir mahal olup, şu şekilde tarif edilebilir; Yaz ayları içinde hayvan otlatmak, ziraat yapmak veya geçimin temini için her türlü işte çalışmak, hatta dinlenmek amacıyla çıkılan, gidilen, köyün hayat sahasının dışında kalan, çoğu kez köyden oldukça uzak olmasına karşın sosyo-ekonomik bağlarla köye bağlı bir geçim sahası veya köyün asıl geçim sahasına ekli ikinci bir bölümüdür.

Yaylaların dağılışında röliyef veya iklim şartları tek başına etkili olmaz. Başka kelimelerle yaylaların lokasyonunda her bir bölgenin kendine has coğrafi koşulları rol oynar. Örneğin; İç Anadolu’da yaylacılık, suyun yaz aylarında da bulunabildiği yerlere doğru yatay istikamette gerçekleşirken, suyun her zaman bulunabildiği dağlık kesimlerde ise alpin çayırlar yazın hayvan otlatmak için uygun olacağından yayla olarak seçilirler ve böylece yaylacılık düşey istikamette gerçekleşmiş olur. Ancak ülkemizde yaylacılık faaliyetleri çoğunlukla düşey doğrultuda olup, sadece Karapınar yöresi yatay yaylacılık faaliyetleri ile tanınır. Aslında Türkiye’nin coğrafi potansiyelini “alt zon” ve “üst zon” olarak düşey doğrultuda iki farklı bölgeye ayırmak doğrudur. Alt zonda daimi iskan bulunur ve kır nüfusumuzun % 90’ı burada yaşar. Kış ziraati burada yapılır, köylere civar sahalarda hayvan otlatılır. Bu zon, yaz aylarında coğrafi potansiyelini kaybeder. Oysa üst zonda yazın karlar erimiş, çayırlar gelişmiştir. Yani alt zonun kış aylarındaki özellikleri hakim olmuştur. İşte bu nedenle hemen her bölgemiz Nisan-Mayıs aylarından itibaren milyonlarca kır insanı evi, eşyası, yiyeceği ve hayvanıyla üst zona hakaret eder ve yılın 5-6 ayını burada geçirir. Türkiye’nin bu şekilde farklı iki geçim kuşağına sahip olması, yaylaların bu kadar fazla olmasını sağlamıştır. Ancak ülkemizde yaylalar da diğer köyaltı yerleşme birimleri gibi hızla kabuk değiştirmektedir. Artık pek çok yayla geçimin temini için değil, dinlenmek için kullanılmaktadır. Hatta bazı yaylalar tamamen turizm amaçlı olarak kullanıma açılmışlardır.

7-Oba

Oba temelde, konar-göçer aileler ve bunların çadır hayatı ile ilgili anlamlar taşır. Asıl ekonomik fonksiyonu hayvancılık olan bu yerleşme şekli, gezici bir faaliyet olması nedeni ile bir bakıma “göçerevler” olarak da adlandırabileceğimiz çadırlardan ayrı düşünülemez. Ülkemizde Doğu Karadeniz, Ege, Batı ve Güneydoğu Toroslarda geçimini hayvancılık ile sağlayan aile veya aşiretler yaz başından itibaren hayvan otlatmak amacı ile üst zona çıkmakta ve çadırlarını burada kurmaktadırlar. Aslında oba yerleşmeleri ile yaylalar arasında pek çok benzerlikler vardır. Fakat obalar meskenlerinin çadırlardan oluşması ve her yaz yerleşmenin farklı bir sahada kurulabilir olması ile yaylalardan ayrılırlar.
Global Bilgiler  /  at  18:26  /  No comments


1-Mahalle

Birden fazla iskan grubunun birleşmesi ile meydana gelmiş bir yerleşme ünitesidir. Mahalle sadece kır iskanı içinde bulunan bir sistem değildir. Nitekim en ufak kasabadan en büyük şehrin içine kadar idari bir sistem olarak girmiştir. Mahalle şu şekilde tarif edilebilir; ister tek bir ailenin fertleri veya aynı kökten gelen akrabalar olsun, isterse fertler arasında bir akrabalık bağı mevcut olmasın, birbirleri ile sosyo-ekonomik bağlar kurmuş, karşılıklı bir dayanışma sistemine ulaşmış kişilerin, birbirine uzak veya yakın mesafede tesis ettikleri meskenlerin oluşturduğu iskan şeklidir.

Bir mahallede birkaç iskan grubu bulunabildiği gibi, bu gruplar arasına serpilmiş iskan çekirdekleri de mevcut olabilir. Fakat önemli olan aileler arasında bir bağın mevcut olmasıdır. Tek bir iskan çekirdeğinin gelişmesi ile oluşan mahallelerde bu bağ akrabalık nedeniyle daha da güçlüdür ve bu tip mahalleler çoğunlukla ecdat isimlerini taşırlar. Ancak büyük bir aile ile akraba olmayan bazı aileler de aynı mahalle içinde yer alabilirler.

Mahalle konusunda dikkati çeken bir başka husus da “aşağı” ve “yukarı mahalle” kavramlarıdır. Bu durum, aynı mahallenin insanlarının biri yazlık, diğeri kışlık olmak üzere iki ayrı yerde mahalleye sahip olmalarından dolayı meydana gelmiştir.

Bu çift iskan arasındaki mesafe 250-300 m. den başlar ve birkaç km’yi bulabilir. Benzer şekilde bir mahallede nüfusun artması nedeniyle geçim sahasının dar gelmeye başlaması ile birinci mahalleye ek bir yerleşme sahası daha açmakla da aynı ismi taşıyan bir başka mahalle meydana gelebilir.

Mahalleler de toplu, dağınık ve gevşek olmak üzere çeşitli gruplara ayrılabilirler. Ülkemizde gevşek ve dağınık dokulu mahalleler Karadeniz bölgesinde, buna karşılık toplu strüktüre sahip mahalleler ise Doğu Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve kısmen Akdeniz bölgelerinde bulunurlar.

2-Çiftlik

Çiftlik çok köklü ve oldukça yaygın bir iskan şeklidir. Türkiye içinde yaygın olduğu bölgeler başta Trakya olmak üzere Marmara Bölgesi, Ege, Akdeniz ve İç Anadolu’dur. Çiftliğin genişçe bir toprak mülkiyeti içinde bir veya birkaç ailenin hem geçimini hem de ikametini sağlayan bir yerleşme şekli olduğu söylenebilir. Türkiye’de çiftlikleri sosyal ve ekonomik yapıları bakımından üçe ayırmak mümkündür.

• Tamamen hayvancılık yapılan ve dolayısıyla sahaları çok geniş olanlar.
• Hem hayvancılık hem de tarla tarımı yapılan çiftlikler.
• Sadece tarla tarımı ile karakterize olan ve geçim sahaları nisbeten dar olan çiftlikler.

Çiftlikler çoğunlukla sürekli oturulan yerleşme şekilleri olmalarına karşın bazen yılın belirli dönemlerinde yerleşilen çiftliklere de rastlanılır. Bu tür geçici çiftliklere “ova” adı verilir ve daha ziyade Batı Anadolu’da yaygındırlar. Ova’lar genellikle ufak çaplı çiftliklerdir ve fazlaca bakım ve emek isteyen pamuk, tütün gibi bitkilerin üretimine yöneliktirler. Ova’lara ilkbaharda tarlaların ekime hazırlanması esnasında yerleşilir, yazın tüm canlılık devam eder ve ürünün derlenip, pazara sevk edilmesi ile ova sakinleri köylerine dönerler.

Çiflikler, içinde bulunduğumuz yüzyılda sayı bakımından çok azalmışlardır. Oysa 18. ve 19. yy.’larda özellikle Trakya’da kır iskanının temelini çiftlikler meydana getiriyordu. Ancak 19. yy’da Trakya’nın Balkan göçmenlerinin yerleşimine açılması nedeni ile büyüyerek köy karakterine bürünmüşlerdir. Günümüz çiftlikleri sayı itibariyle azalmalarının yanısıra saha bakımından da küçülmüşlerdir. Fakat artık hemen her çiftlikte ufak çaplı bir de atölye yer almaktadır. Böylece bugünün çiftlikleri adeta A.B.D.’nin “farmstead”larını andırırlar.

3-Mezra

Mezra Anadolu’nun doğu yarısının en tipik yerleşme şekillerinden biridir. Özellikle Siirt, Batman, Mardin, Diyarbakır, Bingöl, Elazığ, Tunceli, Malatya, Kahramanmaraş, Urfa ve Sivas illerinin sınırları içinde kalan sahalarda yoğunluk gösterirler. Mezranın kuruluş yeri tamamıyla topoğrafya ile ilgili olup, röliyefin arızalandığı, platoların sıkça yarıldığı, oldukça engebeli, bu nedenle geçim sahasının dar olduğu kesimlerde sayıları son derece fazladır.

Mezraların tanımı ise şu şekilde yapılabilir. Kabaca 50 kişiden fazla nüfusu geçindiremeyecek kadar küçük bir alanda ve bağlı bulunduğu köyün idari sınırları içinde olmasına rağmen, köyde yaşayanların daimi olarak kullandığı sahaların dışında kalan ve o sahadan mutlaka bir röliyef ile ayrılmış başka bir geçim sahasında, çoğunlukla tarım yapılan bir yerleşme ünitesidir. Mezraların çoğu bir veya birkaç kişiye aittir. Oysa bağlı bulunduğu köyde hemen herkesin ufak veya büyük bir toprağı mevcuttur. Mezranın sahibi genellikle eski oymak veya boy beylerinin sülalesinden gelir ve o mezranın bağlı olduğu köyde ikamet eder. Köyde de genişçe bir toprağı vardır. Dolayısıyla mezrasını işletecek zamanı ve imkanı pek bulamaz. Bu nedenle mezralar çoğunlukla kiracılar tarafından işletilir ki, bunlara “yarıcı” ismi verilmektedir. Bazı mezralar yarıcıya verilmeyip, sahipleri tarafından sayfiye amaçlı olarak da kullanılırlar. Mezraların kuruluş aşamasında 2-3 hane mevcuttur. Zamanla nüfus ve hane sayısı artarsa mezra artık karakterini kaybederek bağımsız bir köye dönüşebilir. Nitekim Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki pek çok köyün kökeninin, gelişme imkanı bulmuş eski mezralar olduğu bilinmektedir.

4-Kom

Anadolu’nun doğu yarısına mahsus bir başka iskan şekli de kom’dur. Aslında mezraya oldukça benzemekle birlikte kendisine has bazı özellikleri vardır. Komları mezradan ayıran ana karakteri, hayvancılığın ağırlığının hissedilmesidir. Nitekim kom’u; köy sahasının dışında hayvan beslemek için yapılmış birkaç ağıl ve çoban kulübesinden oluşan bir iskan şekli olarak tarif etmek mümkündür. Öte yandan komlar mezralara nazaran çok daha küçük sahalarda yeralmışlardır. Komlarda meskenlerin çoğu ağıllardan müteşekkildir. Hatta çok basitlerinde çobanın barınacağı ayrı bir mesken dahi yoktur ve çoban da ağılların içinde kalır. Ancak aynı çatı altında olmasına rağmen çoban için yapılmış ufak bir ocak ve hayvanlardan ayrılması için zeminin yükseltilmesi ile oluşturulmuş, nisbeten yüksek bir yer mevcuttur. Buna “seki” adı verilir. Komlar da mezralar gibi çoğunlukla kiraya verilirler. Komlar yaz devresinde genellikle boştur. Çünkü hayvanlar ilkbaharda kiralanan meralara götürülürler ve ancak kış başında kom’a geri dönülür.

5-Divan

Kuzeybatı Anadolu’da Samsun-Bolu-İstanbul üçgeni içinde kalan sahada bulunan ve kendine has bir idari sistemin meydana getirdiği köyaltı iskan şeklidir. Ancak gerek şekil gerekse isim bakımından eski özelliği devam eden divanlar sadece Kocaeli yarımadasında bulunur. Özellikle Kaynarca kazasında divanlar çok yaygındır. Divanlar birden fazla mahallenin toplanmasıyla oluşmuş bir yerleşme şeklidir. Mahalleler grubu olarak da nitelendirilebilirler. Her bir mahalle genellikle tek bir ailenin üremesinden meydana gelmiştir. Divan içindeki bir mahallede oturan muhtar ve diğer mahallerin de katılımıyla oluşturulmuş bir ihtiyar heyeti tarafından idare edilmektedir. Muhtar hangi mahalleden seçilmiş ise muhtarlık oraya taşınmaktadır.

6-Yayla

Türkiye’nin en yaygın köyaltı yerleşme şekli yayla olup, bölge ayırdetmeksizin hemen her köyümüzün, kasabamızın, hatta bazen şehirlerimizin dahi birer yaylası vardır.

Yayla en basit görünümü ile insanların yılın en sıcak aylarını geçirdikleri bir mahal olup, şu şekilde tarif edilebilir; Yaz ayları içinde hayvan otlatmak, ziraat yapmak veya geçimin temini için her türlü işte çalışmak, hatta dinlenmek amacıyla çıkılan, gidilen, köyün hayat sahasının dışında kalan, çoğu kez köyden oldukça uzak olmasına karşın sosyo-ekonomik bağlarla köye bağlı bir geçim sahası veya köyün asıl geçim sahasına ekli ikinci bir bölümüdür.

Yaylaların dağılışında röliyef veya iklim şartları tek başına etkili olmaz. Başka kelimelerle yaylaların lokasyonunda her bir bölgenin kendine has coğrafi koşulları rol oynar. Örneğin; İç Anadolu’da yaylacılık, suyun yaz aylarında da bulunabildiği yerlere doğru yatay istikamette gerçekleşirken, suyun her zaman bulunabildiği dağlık kesimlerde ise alpin çayırlar yazın hayvan otlatmak için uygun olacağından yayla olarak seçilirler ve böylece yaylacılık düşey istikamette gerçekleşmiş olur. Ancak ülkemizde yaylacılık faaliyetleri çoğunlukla düşey doğrultuda olup, sadece Karapınar yöresi yatay yaylacılık faaliyetleri ile tanınır. Aslında Türkiye’nin coğrafi potansiyelini “alt zon” ve “üst zon” olarak düşey doğrultuda iki farklı bölgeye ayırmak doğrudur. Alt zonda daimi iskan bulunur ve kır nüfusumuzun % 90’ı burada yaşar. Kış ziraati burada yapılır, köylere civar sahalarda hayvan otlatılır. Bu zon, yaz aylarında coğrafi potansiyelini kaybeder. Oysa üst zonda yazın karlar erimiş, çayırlar gelişmiştir. Yani alt zonun kış aylarındaki özellikleri hakim olmuştur. İşte bu nedenle hemen her bölgemiz Nisan-Mayıs aylarından itibaren milyonlarca kır insanı evi, eşyası, yiyeceği ve hayvanıyla üst zona hakaret eder ve yılın 5-6 ayını burada geçirir. Türkiye’nin bu şekilde farklı iki geçim kuşağına sahip olması, yaylaların bu kadar fazla olmasını sağlamıştır. Ancak ülkemizde yaylalar da diğer köyaltı yerleşme birimleri gibi hızla kabuk değiştirmektedir. Artık pek çok yayla geçimin temini için değil, dinlenmek için kullanılmaktadır. Hatta bazı yaylalar tamamen turizm amaçlı olarak kullanıma açılmışlardır.

7-Oba

Oba temelde, konar-göçer aileler ve bunların çadır hayatı ile ilgili anlamlar taşır. Asıl ekonomik fonksiyonu hayvancılık olan bu yerleşme şekli, gezici bir faaliyet olması nedeni ile bir bakıma “göçerevler” olarak da adlandırabileceğimiz çadırlardan ayrı düşünülemez. Ülkemizde Doğu Karadeniz, Ege, Batı ve Güneydoğu Toroslarda geçimini hayvancılık ile sağlayan aile veya aşiretler yaz başından itibaren hayvan otlatmak amacı ile üst zona çıkmakta ve çadırlarını burada kurmaktadırlar. Aslında oba yerleşmeleri ile yaylalar arasında pek çok benzerlikler vardır. Fakat obalar meskenlerinin çadırlardan oluşması ve her yaz yerleşmenin farklı bir sahada kurulabilir olması ile yaylalardan ayrılırlar.

0 yorum:

ZIRAI DON DOLU EROZYON ÇIĞ DÜŞMESİ SU TAŞKINLARI KURAKLIK HORTUMLAR SİS KUVVETLİ RÜZGAR VE FIRTINA ORMAN YANGINLARI HEYELAN SEL BASKINI YANARDAĞ PATLAMASI DEPREMLER TSUNAMİ TRUF MANTARI KUŞ CENNETİ NEMRUT KRATER GÖLÜ COMBATING DESERTIFICATION

Copyright © 2013 Global Bilgiler. WP Theme-junkie converted by Bloggertheme9
Blogger templates. Proudly Powered by Blogger.