1.02.2019

İroni Nedir?

Global Bilgiler  /  at  23:34  /  No comments


Eski Yunanca: “eironeía”, kelimesinden gelmektedir “Söylenenin bir sözün tam tersinin kastedildiği
ifadedir.”
 
TDK tanımına göre “gülmece, söylenen sözün tersini kastederek kişiyle veya olayla alay etme”

Bir söz sanatı olan ironinin yerini bulabilmesi için karşınızda kişinin asgari yeterli zekaya sahip olması gerekir. Aksi bir durumda, söylemiş olduğunuz şeyin tam tersini söylemek isterken karşınızdaki kişi tarafından tamamen yanlış anlaşılabilirsiniz. Mesela; “x bey, her zamanki gibi çok anlamlı konuşuyor” dediniz ve karşınızdaki kişi ciddi bir tavırla başını sallayarak “evet” dedi anlaşılmadınız ve ironiniz boşa gitti.

Edebiyat alanında temel olarak 3 farklı ironi çeşidi vardır. Bunlar; 

1.     Sözlü ironi; hepimizin bildiği ve günlük hayatta sıklıkla kullanılan söylenilen şeyin tersinin ima edilmesi durumudur.
2.     Dramatik ironi; seyircilerin olayı karakterlerden daha çok bildiği durumlardır.
3.   Durum ironisi; karakterlerin olayları nasıl gördüğü ve gerçekte nasıl olduğu arasındaki farklı anlatan ironi biçimidir.

İroni Nasıl Yapılır?
İroni yapmak için karşılaştığınız duruma uygun bir şeyler söylemeniz ve muhatabınızı açıkça iğnelemek istemeniz gerekmektedir. Örneğin; bir arkadaşınızın evine gittiniz ve davet edildiğiniz halde oranın çok pis olduğunu gördünüz. İşte böyle bir durumda; “iyi ki de sürpriz yapmaya kalkışmamışım, yoksa maazallah senin pis olduğunu falan düşünürdüm” diyebilirsiniz. Veya “evin de bal dök yala dedirtecek kadar temiz” gibi cümlelerle ironi yapabilirsiniz.

Nasıl ironi yapılır sorusuna daha saysız farklı örnek verilebilir. Misal; fazlasıyla küçük harflerle konuşan kişilere “biraz daha sessiz konuş, millet rahatsız olacak” diyebilirsiniz. Veya arabasına bindiğiniz ve trafik kurallarına hiç uymadığını gördüğünüz arkadaşınıza “kendimi trafikte ilk kez bu kadar güvenli hissediyorum, şoförlüğün baya iyiymiş” gibi sözler edebilirsiniz. Kısacası; anlatmak istediğiniz şeyin tam tersini söyleyerek ironi yapabilirsiniz.

Mizahdan farkı olarak ,ironi daha eleştirel yaklaşır. ironi mimik, jest ve tonlama ile söylemek istenenin altını, dolaylı çizer.

İroni bir tek edebiyatta değil günlük hayatta da sıklıkla karşımıza çıkar.

İroni Örnekleri
· Yüksek sesli konuşan kişiye: “Henüz kulaklarımın zarı patlamadı, biraz daha bağırabilirsen…”
· Kötü bir futbolcu hakkında: “Vay be, adeta bir Metin Oktay.”
· Başarısız bir yazar hakkında: “Tabii tabii çok başarılı, en az Tolstoy kadar iyi kurgulanmış hikayeleri var!”
· Öğretmen, tembel öğrencisine: “Sorumluluklarının bilincinde olduğun için sözlüye seninle başlamak istiyorum.”
· Yönetici, mesaiye geç kalan çalışanına: “Bravo, her zamanki gibi işe vaktinden önce geldin.”
· Genç kadın, onu bekleten erkek arkadaşına: “Ne kadar da dakiksin!”

Share

0 yorum:

ZIRAI DON DOLU EROZYON ÇIĞ DÜŞMESİ SU TAŞKINLARI KURAKLIK HORTUMLAR SİS KUVVETLİ RÜZGAR VE FIRTINA ORMAN YANGINLARI HEYELAN SEL BASKINI YANARDAĞ PATLAMASI DEPREMLER TSUNAMİ TRUF MANTARI KUŞ CENNETİ NEMRUT KRATER GÖLÜ COMBATING DESERTIFICATION

Copyright © 2013 Global Bilgiler. WP Theme-junkie converted by Bloggertheme9
Blogger templates. Proudly Powered by Blogger.